‘Toename crystal meth in Nederland’

Hulpverleners zien een toename van crystal-meth-gebruik. Vooral in de gayscene is de drug populair. De prijs daalt en dat is een gevaar.

Foto EPA/Marc Mueller

Het gebruik van crystal meth, of methamfetamine, neemt toe in Nederland. Terwijl de drug hier tot een aantal jaar geleden vooral bekend was van de succesvolle televisieserie Breaking Bad, wint hij nu aan populariteit, met name in de gayscene. Dat zeggen stichting Mainline en Soa Aids Nederland op basis van een onderzoek dat zij deden naar het gebruik van dit middel.

Hun bevindingen zijn te lezen in het signaleringsrapport Tina en Slammen, waarvoor werd gesproken met onder anderen 27 (voormalig) crystal-meth-gebruikers, hiv-consulenten, soa-verpleegkundigen en huisartsen, voornamelijk uit de Randstad. Leon Knoops van Mainline: „In 2011 kwamen de eerste berichten binnen van mannen uit de gayscene die het gebruikten en deskundigen uit het veld die te maken kregen met cliënten die afgleden door gebruik van crystal meth.” Paul Zantkuijl, Soa Aids Nederland: „Ze zaten met praktische vragen over de risico’s van het middel en de manier van gebruiken.”

Dat merkte ook Loek Elsenburg, voormalig hiv-consulent bij het VU Medisch Centrum, momenteel werkzaam bij DC-klinieken. „Eind 2013, begin 2014 kwamen er ineens verschillende crystal-meth-incidenten binnen bij de spoedeisende hulp.” Een probleemgroep zijn de zogeheten ‘slammers’, die de drugs injecteren, zegt Elsenburg: „Het overdragen van hiv en hepatitis C ligt op de loer. De slammers gebruiken vaak minder beschermende maatregelen.” Ook collega’s van Elsenburg herkennen het probleem.

Een andere specialist, een huisarts uit de Randstad, zag de afgelopen vijf jaar 60 tot 70 cliënten voorbijkomen die crystal meth gebruikten. Over de totale omvang van het gebruik van crystal meth durven de onderzoekers geen uitspraken te doen.

Leon Knoops deed de afgelopen jaren onderzoek naar online gaydating en op chatsites naar het gebruik en aanbod van crystal meth. Daar meldden mannen in codetaal dat zij seks wilden hebben met crystal meth.

Prijsdaling is een risico

De groeiende vraag naar het middel maakt dat het aantal online dealers van Tina – de straatnaam van de drug – op die websites de afgelopen twee jaar opvallend is toegenomen. „Vijf jaar geleden moest je nog enorm moeite doen voor een grammetje en betaalde je 220 euro per gram. Nu verkoopt de helft van de dealers het middel en betaal je, bij grotere hoeveelheden, 100 euro per gram.”

De prijsdaling brengt risico’s met zich mee, volgens het rapport: „Als het nog goedkoper wordt kan het zich onder andere delen van de bevolking verspreiden.” Met xtc, ketamine en ghb werd eerst ook vooral in de gayscene geëxperimenteerd, en die middelen worden inmiddels onder de algemene bevolking gebruikt. „Dat zie je nu ook al in steden als London en Berlijn, waar de gezondheids- en verslavingszorg aan de bel trekt.”

Voor gebruikers is momenteel weinig informatie beschikbaar over de drugs en de gevolgen van gebruik. Paul Zantkuijl van Soa Aids Nederland: „Zij zijn nu aangewezen op Amerikaanse sites, die met opgeheven vingertje zeggen ‘drugs is verboden’.”