NN kiest veilige weg in woekerpolisproces

Door einde rechtszaak tussen klant en verzekeraar NN, blijft oordeel van rechter uit. Slecht nieuws voor gedupeerden.

Foto ANP

Het gaat waarschijnlijk nog langer duren voordat er juridische duidelijkheid komt over woekerpolissen. Moeten de aanbieders van de extreem dure beleggingsverzekeringen hun klanten compenseren of niet?

Nadat gisteren naar buiten kwam dat een rechtszaak tussen verzekeraar NN (het voormalige Nationale Nederlanden) en een particuliere klant wordt stopgezet, blijft die vraag onbeantwoord. Beide partijen trekken zich terug uit de zaak, waardoor een oordeel van de rechter uitblijft, alweer. Het is inmiddels acht jaar geleden dat de eerste woekerpolisprocessen begonnen. Tienduizenden mensen sloten zo’n polis af bij NN, honderdduizenden bij andere verzekeraars.

Dries Beljon, de advocaat van de particuliere klant die zich uit de zaak terugtrekt, zegt dat er een schikking is. NN spreekt dat tegen: volgens een woordvoerder was terugtrekking van beide partijen al langer afgesproken. „Het was nadrukkelijk bedoeld als proefproces, het is al van te voren afgesproken dat dit op een gegeven moment zou stoppen. Het is geen schikking achteraf.” Maar NN wil tegelijkertijd niet vertellen of er geld is betaald aan de particulier in ruil voor het stopzetten van de zaak. Dat wil advocaat Beljon ook niet doen.

‘Woekerpolis’ is de verzamelterm voor beleggingsverzekeringen waarbij de kosten hoger waren dan de opbrengsten. Na de aanschaf ervan, vanaf begin jaren 2000, bleven vele klanten zitten met schulden.

In april dit jaar deed een Europese rechter al een uitspraak in de NN-zaak, maar die uitspraak behoefde nog nadere invulling van de Rotterdamse rechter. Die uitleg had moeten leiden tot een definitief oordeel over de polissen van NN. Er lopen nog diverse andere rechtszaken in Nederland van particulieren, consumentenorganisaties en claimcollectieven tegen NN en andere aanbieders van de omstreden polissen. Ook die kunnen met de uitspraak van het Europees Hof van april dit jaar in de hand terecht bij de Rotterdamse rechter.

„Daarom denk ik niet dat er heel veel extra vertraging komt in de zaak”, aldus Beljon. Hij is ook advocaat van een van de claimcollectieven: Woekerpolisproces. Daarmee heeft hij in feite een dubbele pet op: in de zaak met de particulier trekt hij zich terug, terwijl een uitspraak in die zaak ook Woekerpolisproces had geholpen. „Natuurlijk had ik de zaak graag doorgezet. Maar mijn cliënt is blij met hoe het is gegaan, en dat is goed te verdedigen. Hij hoeft niet in zijn eentje door te gaan om de last van het collectief te dragen.”

Pieter Lijesen van de stichting Woekerpolisproces zegt dat de komende tijd ongeveer 25 individuele rechtszaken worden aangespannen, om op die manier zo snel mogelijk een oordeel van de rechter af te dwingen. „Maar voor je het weet ben je zo weer een jaar verder in dit soort zaken”, zegt Lijesen.

Redelijkheid en billijkheid

Gedupeerden hadden gehoopt dat deze zaak definitief duidelijkheid zou scheppen: voor NN-polishouders, maar ook in algemenere zin. De zaak draaide om de vraag of NN zich bij het verkopen van de polissen wel heeft gehouden aan de algemeen in Nederland geldende rechtsprincipes redelijkheid en billijkheid. Als NN die zogeheten ‘open normen’ heeft geschonden, zou het goed kunnen dat andere verzekeraars dat ook hebben gedaan. Dat zet de deur vervolgens open voor schadeclaims.

Gedupeerde woekerpolishouders lazen in het tussenvonnis van de Rotterdamse rechter eerder al dat het in elk geval niet redelijk en billijk van NN was om zijn verzekerden op te zadelen met producten waarvan de verzekeraar kon nagaan dat zij ongunstig waren voor de koper. NN bestreed dat en zocht het hogerop, bij het Europees Hof van Justitie.

Dit kwam in april tot een oordeel dat door beide partijen verschillend werd uitgelegd. Het was daarna opnieuw aan de Rotterdamse rechter een definitief oordeel te vellen.