Plop! En weg zijn de ogen

Illustratie Irene Goede

Er is een vis ontdekt die een raar trucje kan. Hij kan zijn ogen helemaal naar binnen trekken. Als je de huid bij zijn ogen zachtjes aanraakt...plop! En weg zijn de ogen.

De vis is een rog van meer dan twee meter lang. Hij wordt de ‘grote vioolrog’ genoemd. Hij heet zo omdat zijn lijf de vorm van een viool heeft. Omdat hij zo groot is, had hij misschien beter ‘contrabasrog’ kunnen heten. Maar dat is bijzaak.

Grote vioolroggen leven aan de kusten tussen India en Zuid-Afrika. Maar in Japan heeft een zeeaquarium ze ook, in een grote bak waar andere vissen bij zwemmen. Daar was het vast opgevallen dat een vioolrog iets raars deed met zijn ogen.

De biologen bij het aquarium besloten dat verder te onderzoeken. En ja hoor: als ze met hun vingers in de buurt van de roggenogen kwamen, trokken die hun ogen meteen in. Waar de ogen zaten, bleven twee kuiltjes over. Gelukkig plopten ze snel weer terug.

De mensen van het aquarium denken dat de roggen zo hun ogen beschermen. Vioolroggen leven in ondiep water. Daar zweven vast veel zandkorrels en stukjes koraal vlak boven de bodem. En hij kan natuurlijk moeilijk een vin voor zijn ogen doen. Wat ook nog kan, is dat het een bescherming is tegen onaardige andere vissen, die naar hun ogen happen.

Met zijn truc heeft de grote vioolrog het record ‘ogen wegploppen’ op zijn naam gezet. De Japanners kennen geen enkel ander dier dat zijn ogen zó diep kan intrekken. Kikkers en salamanders trekken hun ogen een stuk in om ze te beschermen en schoon te maken. Dolfijnen doen het ook, als er veel rotzooi in het water ligt. Zelfs onze eigen ogen gaan een klein stukje naar binnen als we onze ogen dichtdoen. Maar zo ver naar binnen als de vioolrog, nee.