‘Diversiteit gaat niet ten koste van kwaliteit’

Raja Felgata (40)

is initiatiefnemer en hoofdredacteur van De Kleurrijke Top 100. Komende vrijdag verschijnt de vijfde editie.

Bewustwording

„Ik ben opgegroeid in Amsterdam-West, daar was het gewoon om met andere culturen in contact te staan. Wij voelden ons verbonden, hadden het idee dat we onderdeel uitmaakten van de samenleving en een bijdrage zouden gaan leveren. Als ik maar hard studeerde en het beste uit mezelf haalde, was alles mogelijk, zo hielden mijn ouders mij voor. Ik was nieuwsgierig, soms lastig voor anderen. Een buitenbeentje dat graag de discussie zocht. Ik droomde ervan journalist te worden en ging naar de School voor Journalistiek. Ik weet nog dat ik daar kwam en schrok: jeetje, best wit. Toen gingen mijn ogen langzaam open.”

Confrontatie

„Ik ontwikkelde me als journalist in de tijd van Bolkestein en later Van Gogh en Fortuyn. Op redacties was ik vaak de enige gekleurde vrouw. Collega’s zagen me als Marokkanen- en islamdeskundige, maar in discussies kreeg ik mijn invalshoeken moeilijk uitgelegd. Dan zei ik: ga nou eens praten in de wijken waar het over gaat. Ik vond de witte blik veroordelend, lui op het thema integratie. Ook persoonlijk stond ik alleen. Toen ik bij AT5 het nieuws mocht gaan presenteren werd me dat niet door iedereen gegund. Ik was etalagemateriaal: de eerste Marokkaanse nieuwslezeres. Maar ik besloot dat ik er trots op was.”

Boos

„In 2009 was ik gevraagd om een column voor te lezen op een avond van maandblad Opzij waar de Top 100 van invloedrijke vrouwen werd gepresenteerd. Toen ik de zaal inkeek, zag ik precies wat ik al die jaren had gezien: overwegend witte vrouwen. Ik dacht: een zaal vol machtige vrouwen en allemaal wit? Ik spreek zo veel gekleurde vrouwen met invloed, waar zijn die? Daar, op dat moment, bedacht ik dat er een andere lijst moest komen, een realistische lijst die de diversiteit van Nederland weerspiegelt. Ik kwam boos thuis die avond: ‘Ik wil mijn eigen Top 100.’ Waarop Khalid, mijn man, zei: ‘Doen we!’”

Streven

„Het verbaast mensen dat De Kleurrijke Top 100 geen allochtonenlijst is, maar dat zou net zo weinig realistisch zijn als een lijst zonder allochtonen. Het gaat erom dat we mensen zichtbaar maken die een voorbeeld zijn voor anderen. Journalist Thomas Erdbrink doet vanuit het Midden-Oosten verbindend werk, dus die staat dit jaar op onze lijst. Ik wil inspireren, media en bedrijfsleven helpen hun blik te verruimen voorbij hun eigen Rolodex. Het moet gaan om kwaliteit, is vaak de tegenreactie. Ja, zeg ik dan, maar wie zegt dat diversiteit ten koste gaat van kwaliteit? Je moet harder zoeken.”

Inspiratie

„Mijn moeder is een geëmancipeerde vrouw. In haar kast vond ik boeken van de feministen Fatima Mernissi en Nawal el Saadawi. Ik was twaalf, dertien toen ik een pleidooi las voor een seksuele revolutie in de Marokkaanse cultuur. De eer van de Marokkaanse vrouw moet niet langer tussen haar benen liggen. Die revolutie is nog even hard nodig. Mijn generatie vrouwen moet laveren tussen hoge maatschappelijke verwachtingen, carrière maken en traditionele normen en waarden, kuisheid voorop. Die dubbele moraal moet een keer besproken worden zonder dat de gemeenschap in een religieuze kramp schiet.”

Reflectie

„In I love Mo vertel ik de verhalen van Marokkaanse vrouwen over hun mannen. Het laat zien hoe verschillend de verwachtingen zijn tussen Marokkaanse mannen en vrouwen, hoe mannen jarenlang moderne Marokkaanse vrouwen daten, maar toch kiezen voor een vrouw die de kinderen wil verzorgen. Ik ken dat uit vorige relaties. Een vrijgevochten journaliste is interessant, maar de ideale schoondochter heeft geen afrokapsel en een grote mond. Veel Marokkaanse vrouwen passen zich aan, want dan zijn ze getrouwd en eerbaar. Maar daarna zijn ze ongelukkig. Ik bash Marokkaanse mannen niet, ik wil ze een spiegel voorhouden.”

Positief

„Misschien is het naïef, maar ik geloof in de multiculturele samenleving, alleen gaat de verandering ontzettend langzaam. Het raakt me dat de toon van het debat nu zo verhardt. De vrijheid van meningsuiting is een groot goed, maar moet je alles zeggen? Ook als het mensen voedt in hun angst voor de ander? Vooral online, in die 140- tekensmaatschappij zijn mensen grenzeloos. Soms voel ik me gedwongen me te verdedigen voor iets wat ik niet ben, voor het beeld van de ander. Af en toe raak ik ervan in de war, heeft het wel zin wat ik doe? Gelukkig ben ik meestal positief ingesteld, niet cynisch. Dan denk ik: toch wel.”