Dansen als je niet van dance houdt

Waar kun je als veertigplusser lekker dansen? Jos Bloemkolk, zelf uit het discotijdperk, zoekt dansvloeren waar hij de ledematen kan losmaken.

Illustratie Marike Knaapen

Hebben we er zin in? Can you feel the groove? Dansen, ja, heerlijk. Hoe oud je bent, doet er niet meer toe. We zijn niet oud. De nieuwe ouderen beklimmen topjes, fietsen rond het IJsselmeer en dansen dat het een aard heeft. De blits maken met een pirouetje kun je ook als je veertiger of vijftiger bent en grijzer dan je zou willen. Je doet het minder serieus dan toen je twintig was. Het is nu ongeremd plezier, met een vleugje ironie. En de bronst is nog lang niet voorbij.

De vraag is alleen: waar kunnen veertigplussers die niet van dance houden, de ledematen losmaken en dansen op aanstekelijke muziek van de betere soort die ze allemaal kennen? Nu, dat is niet zo eenvoudig. Uitgaan om te dansen is in meerderheid voorbehouden aan jongeren. Ja, je hebt bedrijfsfeesten en verjaardagsfeesten, maar waar kun je terecht op een willekeurige zaterdagavond?

Nergens of bijna nergens. Alleen op bepaalde zaterdagavonden, als de plaatselijke club een veertigplusavond organiseert. Dat gebeurt veelvuldig, zij het periodiek, van Austerlitz (Beauforthuis) tot Amsterdam (Club Desmet) en van Tilburg (wijkcentrum ’t Sant) tot Oudleusen (GEWELDIG 40+ in zalencentrum Mansier). En dan doelen we niet op een avondje salsa, tango of blotevoetendans op Afrikaanse ritmes, maar op een avondje vrij dansen met zelfbedachte of desnoods nageaapte moves. Je moet dus wel op de agenda letten. Spontaan eropuit trekken leidt tot niets.

En als de plaatselijke club geen soelaas biedt, zijn er nog altijd de grote dansfeesten van de pionier en grootmacht op dat gebied: 40UP (motto: Rock now, Roll later). Je hebt – in navolging – 80’s Verantwoord, Disco-Train, Back tot the 90’s, Swingsteesjun en 33PlusParty. En Let’s dance met Humberto Tan in de Ziggo Dome. Maar 40UP heeft het primaat.

40UP staat deze avond in Eindhoven, in de Effenaar – geen poptempel, maar een popbunker. Het is negen uur; de feesten van 40UP beginnen vroeg. Ouders kunnen de oppas niet te laat aflossen.

Hoor, ‘Fantasy’ van Earth, Wind & Fire, en zie ook de bijpassende clip. Een groepje vriendinnen betreedt de zaal en maakt al voor de grap wat overdreven dansbewegingen. Ze hebben er zin in.

Aan een hoog tafeltje staan een man en een vrouw, die iemand uit dat groepje blijken te kennen. Ron Benink, een vrachtwagenchauffeur uit Waddinxveen, is hier met zijn schoonzus Angelina van der Linden, een hulpverleenster in de thuiszorg uit Wijchen; beiden zijn in de vijftig. Zij omhelzen een van de vriendinnen, die ze eerder hebben ontmoet bij een 40UP-feest in Utrecht. Angelina heeft een prachtig paillettenjurkje aan, met een lichtverspreidend horloge. En dat wordt gezien: „Wat zie je er mooi uit!”, zegt Hanja Jacobs uit Nuenen, de dancing queen van het groepje.

The Talking Heads

Angelina heeft al veel andere feesten geprobeerd, in de Brabanthallen in Den Bosch bijvoorbeeld. „Daar zijn meer jongeren en dat escaleert tot minder leuke dingen. Ze roken, ze smijten met bier. Er is hier ook meer passie voor het dansen.”

Voor Hanja is dansen een passie die ze hier ten volle kan uitleven. „Ik ga wel eens naar tenten in Eindhoven, maar die zijn me toch te ordinair. De mensen hier zijn veel aardiger.” En ze danst verder op ‘Psycho Killer’ van The Talking Heads.

Dj Alex van Oostrum (59), die al draait vanaf de vroege jaren tachtig, is vanaf het begin, bijna tien jaar geleden, betrokken bij 40UP. „Je ziet hier geen haantjesgedrag. En geen drugs. Er gebeurt nooit wat. Nou ja, één keer een vechtpartijtje in Haarlem. Ik dacht: o ja, dat had je vroeger. Het was bijna leuk.”

Om een uur of tien is de ruime dansvloer volgelopen met voor het merendeel veertigers. Een vrouw in een latex jurk neemt haar schuchtere partner bij de hand en wijst hem erop dat ze nu echt naar het midden van de dansvloer moeten. De man danst zoals veel mannen dansen: ze sjokken licht gebogen tegen een fictieve helling op, maar gaandeweg komt hij los. Hij danst nog steeds onbeholpen, maar het plezier is groot.

Het publiek is warmgedraaid op soul, disco en rock. Naast dj Van Oostrum heeft nu ook saxofonist Arjan M plaatsgenomen. Hij blaast de solo in ‘Pick Up the Pieces’ van The Average White Band. En hij speelt op een dancemix bij beelden van Martin Luther King. De dansers laten zich door dit experimentelere werk niet weerhouden. Ze zijn onvermoeibaar.

Van Oostrum zoekt later contact met de zaal door refreinen weg te draaien bij onder meer ‘Fire’ van The Pointer Sisters. Er wordt uit volle borst meegezongen. Het is feest.

Zo’n feest wordt wel omschreven als een versierfestijn, maar dat blijkt bij de garderobe nogal mee te vallen. Het gebeurt volgens een garderobemedewerker maar zelden dat gescheiden jassen tegelijkertijd door twee mensen worden afgehaald. „Het zijn vooral vriendengroepen die hier komen. Het gaat ze om de lol.”

40UP, dat meer dan zestig feesten per jaar organiseert, is bedacht door tv-producent Harry de Winter (66). „Tien jaar geleden vroeg ik me af: waar gaan we in godsnaam dansen? Ja, op vrijdagavond in De Kring, maar dat is een besloten club in Amsterdam. Ik kende veel mensen die geen lid waren. Het moest breder kunnen. Ik heb Paradiso afgehuurd en tot onze verbazing was het binnen twee weken uitverkocht. Je verwacht: mensen komen om tien uur binnendruppelen en gaan om twaalf uur los. Maar om half tien stond de vloer al vol. Wat begonnen is als een grachtengordelfeestje, is nu landelijk aangeslagen.”

Het publiek bij 40UP is breed, omdat de muziekkeuze breed is. De Winter: „Het publiek is gemengd, van 38 tot 70. Tenslotte is 65 het nieuwe 50. Het zijn de herintreders, de mensen die vroeger naar popzalen gingen. Vrouwen voelen zich veilig. Ze hebben ook geen concurrentie van jonge meisjes met naveltruitjes. Wat iedereen gemeen heeft: ze zijn wel eens naar een danceavond geweest, maar ze hebben gezien dat de drugs het verpesten. En dance is niet genoeg.”

„We hebben onze eigen stijl”, zegt De Winter. „We draaien meer rock dan je op discofeesten hoort. Ik draai, naast Alex, twee keer per maand: de klassieke nummers, en dan niet mixen, maar helemaal, van The Stones tot ‘Respect’ van Aretha Franklin, mijn ringtone. Waar het ons om gaat: de zaal op zijn kop zetten.”

In plaats van Tinder

Is er dan werkelijk niet één plek waar de danslustige veertigplusser spontaan heen kan? Toch wel: Get Back aan het Rotterdamse Stadhuisplein, een van de conceptzaken van horecakoning Chiel Jongejan (51). „Ik had zo’n elf jaar geleden genoeg van de teringherrie die je zo vaak hoorde. Ik wilde de muziek die ik zelf leuk vond. En ik zag ook om me heen dat ouderen die wilden dansen, nergens heen konden. Wij bouwen een feest der herkenning voor iedereen. En hoe leuk is het mensen in levenden lijve te ontmoeten in plaats van op Tinder? Het is gezelligheid op een ouderwetse manier.”

Get Back is niet groot. Met honderd man is de zaak al aardig vol. Het behang is jaren zeventig, met gele en bruine golvende lijnen, en de barmensen dragen ‘foute’ overhemden met stippen en golven. De dj draait Fleetwood Mac, ‘Staying alive’, ‘YMCA’, Sister Sledge, Paul Simon, Queen en Phil Collins. En voor de gein ook ‘De Vogeltjesdans’. „Dat is alleen leuk als je dronken bent.”

Constantine Spies (52), adviseur arbeidsbemiddeling bij de Sociale Dienst, is gescheiden en heeft genoeg van de gezapigheid van het op de bank zitten. „Ik kom hier elk weekend. Ik heb behoefte aan dansen en aan mannen, al ga ik eigenlijk nooit met iemand mee. Ik was ooit verliefd op een van de dj’s. Je doet hier wel contacten op.”

Bij Macarena danst het personeel op de bar. De dj van dienst roept met gevoel voor ironie: „Dit is de gezelligste ouwelullenzaak van Rotterdam!” En hij heeft gelijk.