Deze naheffing zag Den Haag wél aankomen

Vorig jaar lag de minister onder vuur wegens een naheffing van de EU. Dit jaar heet die een meevaller.

Minister Dijsselbloem (Financiën). Foto ANP

Wéér een naheffing uit Brussel. En wéér een bedrag van honderden miljoenen euro’s. Maar dit keer zag het kabinet hem aankomen.

Minister Jeroen Dijsselbloem (Financiën, PvdA) legde gisteravond in een brief aan de Tweede Kamer uit dat hij voor het eind van het jaar 446 miljoen euro aan de Europese Commissie moet overmaken, ten gevolge van een nacalculatie van de jaarlijkse afdrachten van de 28 EU-lidstaten aan Brussel. Met name de BTW-afdrachten over de jaren 2011-2014 zijn bijgesteld en de omvang van de nationale economieën, uitgedrukt in bruto nationaal inkomen (bni).

Een jaar geleden kwam Dijsselbloem zwaar onder vuur te liggen toen via de media bekend werd dat Nederland een naheffing van 642,7 miljoen euro kreeg. De minister deed daar aanvankelijk ook verrast over en liet nagaan of de achterliggende berekening wel klopte – dat bleek het geval.

Dit keer is hij beter voorbereid. Hij had een nieuwe naheffing zien aankomen, en heeft de Kamer daar herhaaldelijk van op de hoogte gesteld. In zekere zin is er daardoor nu zelfs sprake van een financiële meevaller, want de minister had er eerder dit jaar 612 miljoen euro voor gereserveerd.

De Tweede Kamer reageert nu dan ook aanmerkelijk milder. SP-Kamerlid Arnold Merkies zegt dat deze naheffing nu eenmaal de consequentie is van de methode waarbij de EU-afdrachten gekoppeld zijn aan de omvang van de economie – en die wordt door nationale statistiekbureaus geregeld bijgesteld. „Als je economie harder groeit, betaal je meer. Ik heb daar geen problemen mee.” Maar de indruk bestaat – en niet alleen bij de SP – dat het Nederlandse CBS nauwkeuriger en vollediger meet dan andere nationale statistiekbureaus.

CDA’er Pieter Omtzigt wil dan ook dat het zicht op de nationale statistiekbureaus verbetert. „Daar bestaat nu geen enkele controle op.”

Wouter Koolmees van D66 beklaagt zich al langer over de Europese begrotingsregels die te complex en te weinig transparant zijn. Hij roept het kabinet op om tijdens het Nederlandse EU-voorzitterschap begin 2016 „hierover een Begrotingstop te houden”.

Dijsselbloem erkent dat het beter kan en schrijft in zijn Kamerbrief dat hij „naar aanleiding van het gebrekkige proces van de nacalculatie van vorig jaar” bij de Commissie heeft aangedrongen op vereenvoudiging van het Europese begrotingsproces.

De nieuwe naheffing kwalificeren als een meevaller van 165 miljoen vinden Kamerleden wel erg positief gedacht, maar Koolmees ziet wel een toevallig lichtpuntje. „Hoeveel kosten die twee Rembrandts ook alweer?”