‘De Gouden Eeuw was een extreme tijd vol spanning’

De regisseur van het tragikomische ‘Plan C’ en de nieuwe film ‘De Grote Zwaen’ droomt weleens stiekem van duur kostuumdrama. „Films die iets zeggen over je eigen cultuur en geschiedenis zijn veel krachtiger.”

foto Rien Zilvold

Ik woonde een tijdje vlak naast het VOC-schip De Amsterdam, dat in het centrum bij het Scheepvaartmuseum ligt, en elke keer als ik er langsfietste, vroeg ik me af wat er allemaal mee zou zijn vervoerd.

„Voor mijn nieuwe film De Grote Zwaen deed ik al een beetje research naar de Gouden Eeuw, omdat het hoofdpersonage er een boek over schrijft. Maar ik zou me er nog meer in willen verdiepen om een historisch drama te maken. Geen spektakelfilm zoals Michiel de Ruyter, maar een verhaal dat gaat over de mensen van toen.

„De Gouden Eeuw wordt nu vaak in verhalen gebruikt om te laten zien wat Nederland allemaal groot heeft gemaakt. Half Amsterdam zoals we dat nu kennen, is in die periode ontstaan, maar er zitten ook veel dubieuze kanten aan die geschiedenis. En dan heb ik het niet alleen over de slavenhandel. De VOC had de volmacht van de regering om overzees oorlog te voeren, zoals in Indonesië.

„Het was een extreme tijd, vol spanningen die mooie dingen opleverden zoals het werk van Rembrandt en andere grote schilders, maar dus ook lelijke dingen zoals de tulpenmanie die heeft bijgedragen aan het huidige kapitalisme. Die tijd echoot door in het nu.

„Het lijkt me ook filmisch interessant om de wereld van toen neer te zetten. Zoals Martin Scorsese dat deed met The Age of Innocence , dat gaat over het New York van 1870. Dat je echt in geuren en kleuren die tijd tot leven kan wekken; dat lijkt me te gek.

„Dat soort films wordt in Nederland weinig gemaakt. Terwijl films die iets zeggen over de cultuur waarin je bent opgegroeid, heel krachtig zijn. Dat raakt mij veel meer dan bijvoorbeeld Amerikaanse films.

„Een film als There Will Be Blood is wel een heel goed voorbeeld van hoe je een film over een groot politiek onderwerp ook menselijk en herkenbaar kunt maken. Daar belichamen de twee hoofdpersonen de spanning, de twee kanten in het verhaal, je leeft met ze mee.

„In dat opzicht zou deze film ook serieuzer worden dan de films die ik tot nu heb gemaakt. Mijn eerste twee films waren tragikomisch. Ook wel over zware onderwerpen, maar altijd op een lichte toon gebracht. Dat zou ik met deze film veel minder doen. Het zou wel heel duur worden, dus ik heb er, tot nu toe, nooit over durven dromen.”