Duran zou nooit van een vrouw profiteren

Wie: Duran en Vahide

Kwestie: bijstandsfraude

Waar: Amsterdam

Meneer werd dus zestien jaar lang stipt op tijd opgehaald bij het huis van zijn vrouw, door het busje van de baas. En zijn paspoort, de papieren van het huis in Turkije en de Mercedes, zijn bankafschriften en het contract met zijn huurders werden bij haar gevonden, in de kast op het balkon, achter de blikjes olijven. Vorig jaar kreeg de Dienst Werk en Inkomen een tip. Het stel, begin 40, drie kinderen, ongehuwd, zou al veertien jaar samenwonen, terwijl zij als ‘alleenstaande moeder’ een bijstandsuitkering heeft.

Voor de strafkamer zitten ze die ochtend ver uit elkaar. Via de bestuursrechter probeert de gemeente het geld terug te krijgen, ongeveer 2 ton. De Mercedes is verkocht, het huis in Turkije ook. Op zijn loon ligt beslag. Haar uitkering is gekort. De officier eist 15 maanden cel, onvoorwaardelijk. Dat kost Duran zijn baan, voorspelt zijn advocaat.

De halve buurt werd verhoord

De sociale recherche verhoorde na een tip de halve buurt en controleerde hun bankrekeningen en pin-gedrag. Voor de deur van Vahide werd een verborgen camera opgehangen. Bij Duran werd aangebeld. Er bleek een andere Turkse meneer met zijn Bulgaarse vriendin te wonen. Duran was hun ‘huurbaas’. Elke maand gaven ze hem 1.000 euro. Als naar Duran gevraagd werd, moesten ze vertellen dat hij er ook woonde. Iedere ochtend verliet Duran om 06.00 uur het huis van Vahide. Tegen 16.00 kwam hij terug. Hij opende de postbus en bracht het vuilnis weg. Het gezin bleek in de hele buurt bekend.

Maar bij de recherche legde Duran onder druk ‘bizarre verklaringen’ af, zegt de advocaat. Hij hééft geen relatie of een huishouding met Vahide.

Boven de drie rechters hangt een bijna tastbare wolk scepsis. Hoe kom je dan aan drie kinderen? En bij de recherche zeiden ze toch hetzelfde als de getuigen?

De officier houdt het kort. Verwerpelijke fraude, samen georganiseerd, nauwkeurig afgesproken. Zij kenden de regels heel goed en wisten precies wat ze deden.

De vrouw had angst

Maar helemaal in orde is het niet, tussen die twee. De vrouw zegt dat ze haar uitkering niet durfde opzeggen, uit angst voor haar man, die hier graag wilde verdienen. Zij betaalde de huur, de vaste lasten, de boodschappen. Pas als dat op was, betaalde Duran mee. Hij was ook wel weken of dagen weg. Ze kon niet van hem op aan. Die uitkering betekende zelfstandigheid en zekerheid. Zij staat met lege handen. Het huis in Turkije, het spaargeld, zijn koophuis – zij had er geen aanspraak op. Zij zat vast, ze kón die uitkering niet opzeggen.

Duran herhaalt trots dat hij zijn eigen geld verdient en nooit van zijn vrouw of haar geld profiteert. Zijn advocaat beschrijft hem als een man die zijn zin doordrukt en alleen bij Vahide komt om zijn kinderen te zien. Duran houdt de schijn van een relatie op omdat gescheiden zijn vernederend is. Maar wonen doet hij echt, heus waar, in zijn eigen huis. Bij die andere Turk, inderdaad, en de Bulgaarse vrouw.

Nog heel gestresst

En verder is hij van die twee dagen verhoor bij de recherche nog zo gestresst dat hij bij een psycholoog loopt. Hij is nu ‘te bang’ om naar zijn kinderen te gaan. Zijn huis in Turkije heeft hij zelf verkocht – hij schaamde zich daar jegens de buren.

De rechtbank noemt in het vonnis hun gedrag „ernstig en ergerlijk” en veroordeelt beiden tot 12 maanden cel, waarvan 3 voorwaardelijk, met een proeftijd van twee jaar.