Hij moet van Canada weer een gidsland maken

De Liberalen hebben een klinkende zege behaald in Canada. Justin Trudeau blaast het idealisme nieuw leven in.

Justin Trudeau, de leider van de Canadese Liberale Partij, komt aan in Montreal na het winnen van de verkiezingen. Foto Nicholas Kamm/AFP

Al zijn hele leven is Justin Trudeau, die vannacht overweldigend is gekozen tot nieuwe premier van Canada, bekend in zijn land. De charismatische, 43-jarige liberale politicus werd geboren in de ambtswoning van de Canadese premier in Ottawa, als oudste zoon van de toenmalige regeringsleider Pierre Elliott Trudeau.

Binnenkort mag Trudeau de ambtswoning waarin hij tot 1984 opgroeide opnieuw betrekken met zijn jonge gezin, nu zelf als minister-president. Met zijn Liberale Partij boekte hij een onverwacht klinkende verkiezingszege op de Conservatieven van premier Stephen Harper, die Canada bijna tien jaar hebben geregeerd.

Politieke dynastie

De Liberalen behaalden 184 zetels in het Lagerhuis in Ottawa, een enorme winst van 148 zetels en ruim voldoende voor een absolute meerderheid in het 338 zetels tellende parlement. De Conservatieven verloren hun meerderheid en kwamen uit op 100 zetels. Harper stapt op als partijleider. De sociaaldemocratische NDP viel terug van grootste oppositiepartij tot 43 zetels. Het separatistische Bloc Québécois haalde tien zetels, de Groenen wonnen er één.

Met de overwinning van Trudeau heeft Canada officieel een politieke dynastie, enigszins vergelijkbaar met de Amerikaanse Kennedy’s: de naam Trudeau is voor velen synoniem met een open, liberaal en progressief Canada. Kiezers die al jarenlang uitzien naar een einde van het neoconservatieve tijdperk-Harper, hopen dat Trudeau een meer idealistische visie op Canada na tien magere jaren nieuw leven zal inblazen.

Een voorbestemd pad

„Vanaf vanavond wordt Canada weer het land dat het vroeger was”, zei Trudeau in zijn overwinningsrede in Montreal. Zo beloofde hij al een constructieve rol te spelen bij de internationale klimaatconferentie in Parijs aan het einde van dit jaar – in tegenstelling tot de vijandige opstelling van Harper, die Canada onttrok aan het Kyoto Protocol over uitstoot van schadelijke broeikasgassen.

Wegens zijn beroemde achternaam leek Trudeau, die werkte als leraar voordat hij de politiek inging, voorbestemd om in de voetsporen te treden van zijn legendarische vader die in 2000 overleed. Velen beschouwen Pierre Trudeau, die met een korte onderbreking regeerde van 1968 tot 1984, als de architect van de moderne Canadese samenleving. Hij voerde officiële tweetaligheid en multiculturalisme door, en op zijn initiatief werd een Handvest van Rechten en Vrijheden toegevoegd aan de Canadese grondwet.

Hoe Justin Trudeau die prestaties zal navolgen is een grote vraag, want hij heeft weinig bestuurlijke ervaring. Sinds zijn aantreden als partijleider in 2013 wijzen tegenstanders hem van de hand als een lichtgewicht, die er goed uitziet maar toezicht van volwassenen nodig heeft. De Conservatieven hebben hem hard aangevallen met attack ads op televisie, onder de slogan ‘Just Not Ready’ (hij is er niet klaar voor).

Echte verandering

Canadezen bleken echter bereid om de zonnige Trudeau het voordeel van de twijfel te geven als alternatief voor Harper. Meer dan twee maanden lang voerde hij een gesmeerde campagne, waarmee hij de lage verwachtingen van zijn optreden ruimschoots overtrof. Als een superster trok hij grote menigten naar zijn bijeenkomsten – wat voor sommigen herinneringen opriep aan de zogenoemde ‘Trudeaumania’ van 1968, toen zijn vader opklom tot regeringsleider.

„We hebben vrees verslagen met hoop”, zei Justin Trudeau vannacht. „Canadezen hebben gekozen voor echte verandering.”

Bekijk Trudeau's overwinningstoespraak:

Lees verder: Progressief Canada snakt naar vertrek premier Harper