Bijna elke nacht brandt een azc in Duitsland

In Keulen werd een politica vlak voor lokale verkiezingen aangevallen door man die tegen asielzoekers is. Ze won gisteren alsnog. Maar het incident staat niet op zich.

De extreem-rechtse aanslag afgelopen zaterdag op de Keulse burgemeesterskandidaat Henriette Reker (58) voedt in Duitsland de vrees voor verdere radicalisering van tegenstanders van het asielbeleid. Ook neemt de angst toe voor een omslag van de stemming in het vluchtelingendebat.

Bondskanselier Angela Merkel (CDU) informeerde zaterdag direct na de aanslag naar de toestand van Reker en sprak net als andere landelijke politieke kopstukken haar afschuw uit over de daad. De kandidatuur van Reker, die partijloos is, werd onder meer gesteund door de CDU.

Reker, die gisteren de verkiezingen won en de eerste vrouwelijke burgemeester van Keulen wordt, werd tijdens het campagne voeren op een markt zaterdagochtend door een 44-jarige werkloze schilder in haar hals gestoken. Omstanders die haar probeerden te beschermen raakten bij de aanval ook gewond, van wie één ernstig. Met Reker gaat het sinds een spoedoperatie aan haar luchtpijp zaterdagmiddag volgens haar artsen naar omstandigheden goed.

De verdachte, die door een toevallig aanwezige politieagent tegen de grond werd gewerkt, zou volgens de politie gehandeld hebben uit extreem-rechtse overtuiging. Reker is op dit moment als wethouder onder meer verantwoordelijk voor het huisvesten van asielzoekers in Keulen. Volgens ooggetuigen riep de verdachte na zijn daad: „Merkel, Reker, vluchtelingenoverstroming.” En: „Ik heb het voor jullie allemaal gedaan.” De verdachte is inmiddels vier keer poging tot moord dan wel het toebrengen van zwaar lichamelijk letsel ten laste gelegd.

Volgens Spiegel Online was de verdachte de laatste tijd opgevallen door het verspreiden van vreemdelingenhaat op internet. Eerder nam hij deel aan zogenoemde Rudolf Hess-herdenkingsmarsen van neonazi’s. De verdachte was twintig jaar geleden actief voor de sinds 1995 verboden nationalistische Freiheitliche Deutsche Arbeiterpartei (FAP). Minister Heiko Maas (Justitie, SPD) houdt Pegida, de anti-islambeweging uit Dresden, medeverantwoordelijk voor het vreemdelingvijandige klimaat waarin deze aanslag plaatsvond. „Pegida verlaagt de drempel, opdat uit woorden daden voortvloeien”, aldus de minister.

Der Tagesspiegel legt in een commentaar een verband met de wekelijkse ‘avondwandeling’ van afgelopen maandag. Daarbij werd tot algemene ontsteltenis een galg meegevoerd die blijkens opschriften was gereserveerd voor Merkel en vicebondskanselier Gabriel (SPD). De krant: „Pegida heeft in Keulen mee gestoken.”

Het OM in Dresden is inmiddels een strafrechtelijk onderzoek gestart wegens aanzetting tot geweld. De man die de galg in elkaar knutselde, een 39-jarige handelaar in gereedschappen, verklaarde zaterdag tegenover Bild dat de galg een vorm was van „zwarte humor”. „Ik wil toch niet dat Merkel of Gabriel iets slechts overkomt.” Inmiddels is ook de officier van justitie in Dresden met de dood bedreigd.

Dit voorjaar leidden moorddreigementen tot het aftreden van de burgemeester in de Oost-Duitse plaats Tröglitz. Toen daar een opvangcentrum voor asielzoekers in vlammen opging reageerde de politiek geschokt. Inmiddels brandt in Duitsland bijna elke nacht een opvangcentrum af.

Ook in Zweden en Nederland

De toenemende spanning rond de komst van grote aantallen asielzoekers naar de EU blijft niet beperkt tot Duitsland. Zo gingen de afgelopen zes dagen ook in Zweden drie gebouwen in vlammen op die bedoeld waren om vluchtelingen onder te brengen. Ook in Nederland waren afgelopen maand tal van incidenten en bedreigingen. Vooral gericht op lokale politici. Het gaat daarbij om het verstoren van raadsvergaderingen door tegenstanders van de komst van asielzoekerscentra tot de aanval op de noodopvang in Woerden en het belagen van staatssecretaris Dijkhoff (Justitie, VVD) door bewoners van het Drentse dorp Oranje.