KNVB: Hollandse School gaat op de schop

De KNVB wil begin 2016 een masterplan presenteren om het Nederlandse voetbal uit de crisis te halen. De bond sprak ook met buitenlandse experts.

De Hollandse School, jarenlang toonaangevend in het internationale voetbal, gaat op de schop na de afgang van Oranje in de EK-kwalificatie. Volgens Jelle Goes, technisch manager van de KNVB, is de aanvallende stijl van voetballen in Nederland niet langer heilig. „Denken wij te aanvallend? Ja. Zouden we meer aandacht moeten hebben voor verdedigen? Ja.”

Jelle Goes is verantwoordelijk voor een masterplan dat de KNVB begin volgend jaar wil presenteren om het Nederlandse voetbal uit de huidige crisis te leiden. Vooralsnog blijft de inhoud van het plan angstvallig geheim. Maar Goes geeft nu voor het eerst richting aan de nieuwe visie, in een reactie op kritiek van buitenlandse experts.

Kritiek uit Duitsland en België

„De Nederlandse jeugdopleiding verkeert in een crisis”, zegt Roland Virkus, hoofd opleiding van de Duitse topclub Borussia Mönchengladbach. Volgens zijn collega Jean Kindermans van het Belgische Anderlecht moet Nederland de crisis na de dramatische uitschakeling voor het EK aangrijpen om dingen te veranderen. Het Nederlandse voetbal, ooit toonaangevend in de wereld, is teveel naar binnen gekeerd. „Jullie weten alles al”, zegt Virkus. „Terwijl je nu juist open moet staan voor nieuwe dingen, over de grenzen moet durven kijken.” Tot het aanstellen van buitenlandse trainers toe.

Goes sprak voor het masterplan van de KNVB met meerdere buitenlandse experts, onder wie de IJslandse bondscoach Lars Lagerbäck en diens collega Jürgen Klinsmann van de VS. Goes: „In het verleden keken experts uit het Duitse en Belgische voetbal bij ons in de keuken. Andersom zouden wij dat nu ook bij andere landen moeten doen. Een aantal Nederlandse clubs doet dat al, maar hierin kunnen we onszelf nog verbeteren. We zouden ook naar andere sporten kunnen kijken.”

Bij Nederlandse jeugdspelers bespeurt Borussia-opleider Virkus vaak „nul mentaliteit”. Daar is Goes het mee oneens. „Ik vind het te simpel. Mentaliteit is een containerbegrip. Maar we moeten wel hogere eisen stellen aan spelers in trainingen en wedstrijden. Schakelt een aanvaller niet om? Dan moet je daar op de training doordeweeks meteen aan werken. ”

Anderlecht-opleider Kindermans noemt de Nederlandse manier van voetballen „vaak steriel en naïef”. Voldoet de Hollandse School van verzorgd opbouwen in een 4-3-3 systeem met echte buitenspelers nog aan de eisen van het moderne voetbal? „Vaak zit de enige variatie in het middenveld, waar de middelste man voor of achter de andere twee middenvelders speelt”, geeft Goes toe. „Het is voorspelbaar. Bij onze vertegenwoordigende jeugdelftallen merken we dat spelers er moeite mee hebben als opponenten met een heel ander systeem spelen. Ze zijn die afwisseling niet gewend in hun eigen competitie. Jeugdteams hoeven niet de ene week 5-3-2 te spelen en de andere 4-4-2, maar ik denk wel dat het de ontwikkeling van spelers ten goede komt als meer rekening wordt gehouden met andere speelstijlen.”