Niet endorfine, maar anandamide geeft kick

Endorfine, dat is natúúrlijk het opiumachtige stofje dat na meer dan een uur hardlopen een euforisch runner’s high veroorzaakt, waardoor pijn en angst verdwijnen. En die heerlijke rust geeft. In de wetenschap zijn er al twijfels zolang deze 30 jaar oude endorfine-hypothese bestaat.

Experimenten met rennende muizen in Heidelberg ondermijnen het populaire idee verder. Vergeet die endorfine, het stofje dat de high geeft, heet anandamide, concluderen de Duitse onderzoekers in PNAS (early edition) van vorige week. En dat anandamide, ook door het lichaam zelf gemaakt bij langdurige inspanning, werkt niet als opium, maar als cannabis.

Het is een klap voor het mythische en bejubelde stofje endorfine. Want de endorfinekick is een keihard feit op Wikipedia en in vele artikelen over hardlopen en andere duursporten.

In het onderzoek in de PNAS merkten muizen die door genetische manipulatie ongevoelig waren gemaakt voor anandamide, na hun dagelijkse 6,5 kilometer hardlopen niks meer van de muizenvariant van de runner’s high. De endorfine-hypothese uit de jaren tachtig was gebaseerd op metingen van endorfinen in het lichaamsbloed van hardlopers. Maar metingen in lichaamsbloed zeggen uiteindelijk maar heel weinig over gevoelens die in de hersenen ontstaan. En experimenten met de nu beschikbare hersenscanapparaten waren ook niet eenduidig. Die wezen al op het mogelijke belang van juist cannabisachtige stofjes.

Verder dan een hypothese kwam endorfine in de wetenschap niet. Nu is het voor het eerst uitgebreid in muizen onderzocht: de runner’s high is een cannabis-high. Er is één probleem: kalmering en angst- en pijnvermindering als deel van de runner’s high waren in de muizen goed te onderzoeken. Maar het beroemde euforische gevoel, een feit bij mensen? Onbekend hoe je dat moet meten bij muizen, schrijven de Duitsers.