Column

Doe eens iets als het bestijgen van trappen

In de zomer van 1946 verrichtten een Amsterdamse aardappelhandelaar en zijn echtgenote een daad die volgens sommige onderzoekers niet meer inspanning vergde dan het bestijgen van twee trappen, waarmee ze het Nederlandse voetbal een grote dienst bewezen. Toen de vrucht van hun bedrijvigheid was ontkiemd, gaven ze hem een naam: Johan.

Hartelijk dank, Manus Cruijff en Nel Draaijer. Jullie hebben het beste bewijs geleverd dat een goede voetballer wordt gemaakt, maar dan wel vóór zijn geboorte. Op de straten van Betondorp bleek dat daarna al voordat Johan Cruijff onder de hoede kwam van zijn jeugdtrainer Jany van der Veen. Nu het Nederlands elftal vanavond wordt uitgeschakeld voor deelname aan het Europees kampioenschap, is het goed om dat te bedenken. Talent wordt geboren.

Oh, een wonder kan gebeuren, daar hoef je niet gelovig voor te zijn. In deze krant werd gisteren al hoopvol gesproken over de zwakke Turkse mentaliteit en beweerde een IJslandse voetballer dat ze heus hun best zouden doen om de Turken te verslaan. Punt is wel dat Turkije ondanks die vermeende geringe stressbestendigheid Nederland in de kwalificatiereeks vier punten afhandig maakte. En de voetballer die van tevoren zegt dat zijn elftal er met de pet naar zal gooien, moet nog worden geboren, of gemaakt.

Denkbaar is ook het nachtmerriescenario: IJsland wint inderdaad in Konya van Turkije, maar Nederland speelt thuis gelijk doordat Tsjechië kort voor tijd tegenscoort.

Dus zullen dan de discussies losbarsten over die mythische ‘Hollandse School’, een opleiding waarvan niemand de rector kent. Iets met echte buitenspelers, met de punt naar voren op het middenveld of juist met de punt naar achteren. Gecultiveerd door trainers, coaches en tv-analisten die beweren dat ‘wij’ altijd per se met mooi voetbal willen winnen. Daar komen ze de laatste maanden papegaaierig van terug, ze willen nu verdedigers uit rotsen hakken, maar los daarvan: kent iemand die ‘wij’?

Negen maanden geleden organiseerde de KNVB een besloten congres met nationale voetbalwijzen: hoe het nu toch verder moest. De vrucht van díé bijeenkomst is overtijd, maar er schijnt in mei 2016 iets aan te komen. Dat gaat vast over de trainersopleiding, een cursus waarvan, zo lijkt het vaak, ‘afzeiken van de vierde man’ een belangrijk en kennelijk veel gerepeteerd lesonderdeel is. De discussie zal worden voortgezet over de vraag of de KNVB een technisch directeur moet krijgen. Je vraagt je af wat zo’n man de hele dag gaat doen. De ‘Hollandse School van de 21ste eeuw’ op poten zetten? Voetballers worden niet opgeleid bij de bond, maar bij de Nederlandse clubs, voor zover ze niet al te jong voor de lokroep uit het buitenland zijn bezweken.

En er zal opnieuw debat ontstaan over de coach van het Nederlands elftal. Moet die ervaren zijn of niet? Guus Hiddink en Bert van Marwijk bewezen dat het soms iets zegt en soms niets. Marco van Basten en Frank Rijkaard toonden tot welk goed voetbal een elftal in staat is met een beginnende coach langs de lijn.

Conclusie: meer dan het werk of de fouten van de coach was de oorzaak van het falen van Oranje de afgelopen periode het ontbreken in de meeste wedstrijden van de grootste vedette op het veld: Arjen Robben. En de wetenschap dat Nederland verder zo’n beetje door zijn vedettes heen is. We zullen een paar jaar geduld moeten opbrengen.

En dat is het voordeel van zo’n EK-toernooi volgend jaar in Frankrijk. De deelname van 24 landen staat garant voor een hoop saaie wedstrijden die het ‘aangluren’ – moderne analistenuitdrukking – niet waard zullen zijn, Dus, jonge ouders, benut uw tijd vrolijker. Zoals Manus en Nel dat deden. Meer moeite dan het beklimmen van twee trappen schijnt dat niet te kosten. Schep iets moois en geniet ervan.