Flamingo’s zijn tóch geen duiven die garnalen eten, vogelstamboom gaat alweer overhoop

De flamingo: geen duif. Foto Thinkstock

Nog geen jaar geleden kwamen DNA-onderzoekers tot de verrassende conclusie dat flamingo’s en duiven nauwe verwanten zijn. Maar in een nieuwe vogelstamboom, donderdag verschenen in Nature, krijgt de flamingo weer een plekje tussen de watervogels.

Wéér een nieuwe vogelstamboom. Weten de vogelonderzoekers nu zeker dat dit de juiste is? Onwaarschijnlijk. De moderne vogelgroepen ontstonden zo lang geleden in zo’n korte tijd, tussen 72 en 65 miljoen jaar geleden, dat de meeste sporen van soortvorming in het DNA zijn uitgewist.

Maar dit onderzoek is wel de beste poging tot nu toe om de vogelstamboom op te helderen. Nog nooit werd er zo veel DNA van zo veel vogels (198 soorten) vergeleken als nu, door een Amerikaans team.

De onderzoekers benoemen twee nieuwe groepen. De eerste bestaat uit koekoeken, duiven en trappen. De tweede omvat álle watervogels, behalve eenden. Vogels maakten de evolutionaire overstap van land naar water dus maar twee keer; volgens de vorige stamboom was dat minstens vier keer.

De stamboom biedt meer inzichten. Arenden en haviken staan aan de basis van landvogels. En óók binnen de groep van de landvogels zijn de oudste takken vaak roofvogels: binnen de groep van de scharrelaars en ijsvogels staan uilen aan de basis; in de papegaaiengroep zijn dat de valken. Het lijkt er dus op dat de voorouder van alle landvogels een roofvogel was.