Houd Greenpeace en Milieudefensie tegen

De milieulobby voert actie tegen genetische modificatie .

Na hoeveel voedselrellen doen die dogmatische milieuorganisaties hun oogkleppen eindelijk eens af?

De wereld schreeuwt om meer voedsel. Afgelopen jaar waren er in Egypte, Kameroen en Haïti heuse voedselrellen met tientallen doden tot gevolg. De wereldbevolking stijgt en de voedselprijzen stijgen navenant, er is er domweg niet genoeg eten om alle monden te voeden. Meer land gebruiken voor landbouw kan natuurlijk, maar dat gaat niet zonder natuur op te offeren. De opbrengst per hectare verhogen is een beter idee. Biotechnologie en met name genetische modificatie kan hierbij uitkomst bieden.

Wetenschappers hebben via genetische aanpassingen de opbrengsten van maïs en tarwe met tientallen procenten weten te verhogen. Ook is er rijst ontwikkeld die beter bestand is tegen overstromingen en is tarwe genetisch zo aangepast dat het lange droogteperiodes kan weerstaan. Beide gewassen zouden meer oogstzekerheid aan de lokale bevolking kunnen geven.

Helaas wordt geen van die genetisch gemodificeerde gewassen nog verbouwd in Europa. De introductie wordt tegengehouden door Greenpeace en andere milieuorganisaties. Zelfs proefvelden waar het effect van de gewassen op het milieu worden getest, worden met regelmaat vernield. Zeer recent nog ondergingen velden van de Universiteit Wageningen en het aardappelzetmeelproductiebedrijf Avebe uit Groningen dat lot. Milieuorganisaties lijken de uitkomst van de proeven niet te willen weten. Ze zijn blijkbaar bang dat ze er al die jaren naast hebben gezeten, dat het met de schade aan het milieu alleszins meevalt. Dat ze met hun guerrillastrijd uiteindelijk levens op het spel zetten, lijkt ze niet te deren.

Je zou denken dat er bij de milieubewegingen genoeg knappe koppen rondlopen, menig studiegenoot biologie is er terechtkomen. Toch lijken ze niet te beseffen dat genetische modificatie vaak weinig meer is dan versnelde veredeling, het verbeteren van gewassen door middel van kruisen. Hebben ze ooit een wilde aardbei vergeleken met een uit de kas? Of een originele maïskolf vergeleken met de huidige? De genetische samenstelling van de laatste is door jarenlange kruising totaal anders dan de eerste. Daar hoor je de milieubeweging echter nooit over.

Het kruisen van planten sorteert hetzelfde effect als genetische modificatie, het gaat alleen trager en minder efficiënt. Zo duurde het veertig jaar veredelen voordat aardappelplanten resistent waren tegen de ziekteverwekkende schimmel Phytophtera, de veroorzaker van aardappelrot. Via genetische modificatie lukte onderzoekers uit Wageningen hetzelfde in een paar jaar. Bovendien was die resistentie zes keer zo sterk als die van de doorgekruiste variant. Gunstig, want zo breekt de schimmel veel minder snel door de resistentie heen. Helaas is ook dit gewas nog ver van introductie op de markt.

Volgens Greenpeace en Milieudefensie tasten genetisch gemodificeerde gewassen het milieu aan. Tientallen artikelen in gezaghebbende wetenschappelijke tijdschriften als Nature en Science laten echter een heel ander beeld zien: de invloed van planten met genetische aanpassingen is te verwaarlozen. De honderdduizenden hectares genetisch gemodificeerde gewassen die al zijn verbouwd de laatste jaren hebben eveneens geen noemenswaardige schade voor de omgeving opgeleverd.

Door de invloed van de milieubewegingen durven weinig bedrijven nog te investeren in gentech-gewassen. De research and development (R&D) kosten zijn enorm gestegen, vooral door de ingevoerde verplichte risicoanalyses, die in geen verhouding staan met die van traditioneel doorgekruiste varianten.

Daarbovenop komen nog de kosten door gesaboteerde proefvelden en andere guerrilla-acties van de milieufanaten. Alleen de echte grote jongens als biotechmultinationals Monsanto en Bayer kunnen het zich nog permitteren gemodificeerde gewassen te ontwikkelen. Het is cynisch dat de dogmatische opstelling van de milieulobby de monopoliepositie van de grote bedrijven in de hand werkt, juist datgene waar de milieubewegingen altijd zo tegen ageren.

Hoe lang laat de politiek zich nog gijzelen door de milieulobby? Hoeveel voedselrellen moeten er nog volgen voordat de milieubewegingen hun dogmatische oogkleppen afdoen? Willen we de doelstellingen van de G8 halen, dan is het nu tijd om te investeren in biotechnologie.

Hidde Boersma is freelance wetenschapsjournalist