Dreigend conflict kabinet met werkgevers over zzp en ziekte

Werkgevers tegen coalitie-uitruil over beschermen zzp’er en doorbetalen ziek personeel.

Het kabinet stevent af op een confrontatie met werkgevers over twee gevoelige arbeidsmarktdossiers. De coalitie is uit op een politieke uitruil: betere bescherming van zzp’ers (een PvdA-wens) en een minder verplichtend karakter van de loondoorbetaling van twee jaar bij ziekte van werknemers (VVD).

Tot nu toe is het kabinet er niet in geslaagd om een overeenstemming op deze dossiers te bereiken. Het verschil in visie op de zzp’er bij VVD en PvdA is fundamenteel: de ‘blije zelfstandige’ tegenover de ‘verkapte werkloze’ die vast personeel verdringt.

Volgens bronnen in Den Haag is er de laatste tijd gewerkt aan een deal waarbij de verplichte loondoorbetaling wordt beperkt en zzp’ers meer mogelijkheden krijgen voor collectieve verzekeringen. Voor de PvdA is de bescherming van zelfstandigen zonder personeel (zzp’ers) tegen bijvoorbeeld arbeidsongeschiktheid cruciaal. Daarmee worden zzp’ers duurder voor werkgevers. De VVD wil dat helemaal niet. De VVD wil dat werkgevers niet meer verplicht worden om hun zieke werknemers twee jaar lang door te betalen.

Ondernemers buiten spel

Bij de coalitiegesprekken zijn de werkgevers en werknemers tot nu toe buitenspel gezet. Ze weten ervan, maar het idee van de koppeling van beide dossiers is niet met hen besproken. Vooral de werkgevers zijn tegen. Net als de VVD zien zij de zzp’ers vooral als vrije ondernemers. In dat geval loont het om hun fiscale voordelen te geven: anders zouden ze mogelijk in de ww of de bijstand zitten.

Het kabinet bespreekt de zzp’ers en de loondoorbetaling bij ziekte vandaag in de ministerraad. Een optie die aan de orde is bij de loondoorbetaling: het tweede ziektejaar regelen via het UWV en betalen uit werkgeverspremies. De werkgevers wijzen dat af, omdat het ziekteverzuim dan onbeheersbaar zou worden en de lasten voor werkgevers toch stijgen. Zij dringen erop aan dat het kabinet kiest voor een andere optie, die vandaag ook in de ministerraad besproken zou worden: het tweede ziektejaar regelen via private verzekeraars.

De VVD-fractie is niet erg bereid om zzp’ers regelingen op te leggen waardoor zij duurder worden. Hierdoor is het in de coalitie zelf onzeker of een deal kans van slagen heeft.

Betrokkenen zeggen dat het kabinet niet met ingrijpende voorstellen komt voor de zzp’ers, als reactie op het onderzoek. Rutte II zou geen aanvullende maatregelen tegen ‘schijnzelfstandigen’ nemen. Er is gesproken over een vorm van verplichte pensioenregeling voor zzp’ers met de mogelijkheid om er niet aan deel te nemen. De uitwerking van een eventuele pensioenregeling voor zzp’ers wordt volgens bronnen doorgeschoven naar de beoogde hervorming van het pensioenstelsel waar staatssecretaris Klijnsma (PvdA, Sociale Zaken) aan werkt.