Palestijnse president Abbas: niet langer houden aan Oslo-akkoorden

De Palestijnse president Mahmoud Abbas heeft tegen de Algemene Vergadering van de VN in gezegd zich niet langer aan gemaakte afspraken met Israël te willen houden. Hij leek te doelen op de Oslo-akkoorden. Dat zou betekenen dat het bestuur en de veiligheid van de Westelijke Jordaanoever enkel in Israëlische handen zouden komen.

De Palestijnse president Mahmoud Abbas tijdens zijn toespraak tot de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties in New York, Foto Ken Betancur/AFP PHOTO

De Palestijnse president Abbas heeft tegen de Algemene Vergadering van de VN in gezegd zich niet langer aan gemaakte afspraken met Israël te willen houden. Hij leek te doelen op de Oslo-akkoorden, en dat zou betekenen dat het bestuur en de veiligheid van de Westelijke Jordaanoever enkel in Israëlische handen zouden komen.

Abbas zei volgens persbureau AP dat Palestina “zich niet langer aan de afspraken kan houden”, omdat Israël dat ook niet doet. Daardoor is zijn regering “een autoriteit zonder echte macht”, aldus Abbas. Hij riep de VN op internationale bescherming te bieden aan de Palestijnen.

Correspondent Derk Walters in Israël zegt dat Abbas had aangekondigd dat hij “een opzienbarende mededeling” zou doen. Volgens hem leek Abbas duidelijk te doelen op de Oslo-akkoorden, waarvan de eerste in 1993 gesloten werd en de tweede in 1995. Ze waren een eerste aanzet tot een tweestatenoplossing.

Walters:

“Als je zijn uitspraken letterlijk neemt zou dat verregaande gevolgen hebben. Zo is er in Oslo afgesproken dat het bestuur en de veiligheid de gezamenlijke verantwoordelijkheid is van Israël en Palestina. Als Abbas zich daar niet meer aan houdt zou dat allemaal op het bord van Israël komen. Zij zullen dan ook de Palestijnse steden in moeten trekken om de veiligheid te garanderen.”

Kijken hoe ver Abbas gaat

Toch is het nog maar te bezien hoe ver Abbas gaat in het realiseren van zijn woorden, zegt Walters:

“Als hij zich echt aan zijn woorden houdt, moet hij ook de Palestijnse Autoriteit opheffen, want dat is ook bij de Oslo-akkoorden afgesproken. Er zouden twee redenen kunnen zijn waarom hij zo’n dreigement bij Israël neerlegt. De eerste is het trekken van aandacht. Het conflict was door de gebeurtenissen in onder andere Syrië naar de achtergrond verdwenen; het feit dat president Obama zowel Israël als Palestina niet noemde in zijn speech van maandag is daar een voorbeeld van. Maar het conflict zit ook al tijden muurvast. Sinds de laatste vredesonderhandelingen in april vorig jaar geklapt zijn is er geen sprake geweest van toenadering. Abbas zou daarom besloten kunnen hebben het eens over een andere boeg te gooien.”

In het eerste Oslo-akkoord, bereikt in 1993, werd de terugtrekking van het Israëlische leger uit de Gazastrook en de Westelijke Jordaanoever en de oprichting van de Palestijnse Autoriteit vastgelegd. De Palestijnen kregen het recht op zelfbestuur. Het eerste akkoord was een interim-afspraak voor een duur van vijf jaar, en de bedoeling was dat de Palestijnen onafhankelijk zouden worden in 1999.

Al twee jaar later werd het tweede Oslo-akkoord gesloten. Dit verdrag gaf de Palestijnen zelfbestuur in zeven grote steden, waaronder Bethlehem en Ramallah, en ongeveer 450 dorpen. Ook werd hierin een gezamenlijke verantwoordelijkheid voor het bestuur van de Westelijke Jordaanoever en de veiligheid van de bewoners aldaar afgesproken. Over de definitieve onafhankelijkheid van de Palestijnen kwamen beide partijen er echter nooit uit. Vandaar dat het interim-akkoord tot op de dag van vandaag nog altijd geldig is.

    • Sam de Voogt