Lancet meldt verzwegen belang hoogleraar alsnog

Tijdschrift corrigeert artikelen Chris Meijer (VUmc).

Het medisch-wetenschappelijk tijdschrift The Lancet Oncology gaat de vermeldingen van zakelijke belangen onder publicaties van de Nederlandse hoogleraar pathologie Chris Meijer (VUmc) corrigeren.

Het internationaal toonaangevende tijdschrift ziet zich daartoe genoodzaakt na de onthulling van deze krant in juni dat Meijer zijn belangen bij wetenschappelijke onderzoeken en publicaties over baarmoederhalskanker verzweeg. Ook hield hij deze belangen stil voor zijn werkgever VUmc en de Gezondheidsraad, belangrijkste adviesorgaan van het kabinet waarvan hij prominent lid was. In deze hoedanigheid adviseerde Meijer over het nieuwe bevolkingsonderzoek.

The Lancet laat weten dat „na onderzoek” en een gesprek met de hoogleraar „correcties” over Meijers zakelijke belangen zullen worden gepubliceerd bij de omstreden artikelen. Dit zal „komende weken” gebeuren. Over de exacte correcties en het aantal publicaties die het betreft, wil een woordvoerder van het tijdschrift geen uitspraak doen.

Een ingreep als die van The Lancet komt volgens oud-hoofdredacteur John Overbeke van het Nederlands Tijdschrift voor Geneeskunde „niet vaak voor”. Hij kent geen ander voorbeeld. Het niet volledig vermelden van mogelijke belangenverstrengeling bij wetenschappelijke artikelen geldt als een doodzonde. Dat dit bij Meijers artikelen nu alsnog gebeurt vindt Overbeke „een prima stap”.

Meijer was de drijvende kracht achter het nieuwe bevolkingsonderzoek naar baarmoederhalskanker dat volgend jaar zomer, met vertraging, van start gaat. Aanleiding voor de vertraging was de zakelijke betrokkenheid van de hoogleraar bij een lopende wetenschappelijke studie onder 30.000 vrouwen. Die studie werd na de publicatie in deze krant stilgelegd en onlangs opgestart nadat Meijer als onderzoeksleider was teruggetreden.

Intussen houdt de onrust over het nieuwe bevolkingsonderzoek onder pathologen aan. Onlangs drongen patholoog en emeritus hoogleraar epidemiologie Raimond Giard en een verenigde groep van verontruste pathologen bij het NVVP-bestuur aan op herbezinning. Volgens hen is de door Meijer bepleitte „radicale verandering” van het bevolkingsonderzoek „niet gerechtvaardigd”. Giard wil dat de discussie over een nieuwe onderzoeksopzet „opnieuw wordt geïniteerd”. Iets waar het NVVP-bestuur niet aan wil.

Eind augustus vond een overleg plaats tussen het bestuur van de Nederlandse pathologenvereniging NVVP en het ministerie van Volksgezondheid in een poging de onvrede weg te nemen. Chris Meijer reageerde niet op een verzoek om commentaar.

    • Esther Rosenberg
    • Hugo Logtenberg