Nu komt Shells grootste risico

Shell kiest voor zekerheid. Het Brits-Nederlandse olie- en gasbedrijf staakt zijn omstreden zoektocht naar nieuwe fossiele energiebronnen voor de kust van Alaska. Het concern signaleert in een gisteren uitgegeven verklaring de gerealiseerde veiligheid van het exploratieproces, de kansrijke omstandigheden in de regio en het strategisch belang ervan voor Alaska en de VS als geheel. Maar op dit moment zijn de indicaties op de onderzochte plek teleurstellend.

Shell formuleert het staken van de exploratie in de zakelijke bewoordingen die in het bedrijfsleven gewoon zijn. Het project is duur, vanwege de onherbergzame omgeving én de extra investeringen die nodig zijn om de veiligheid van het boorproces te bewaken. Koste wat kost niet nog een milieuramp zoals oliemaatschappij BP vijf jaar geleden in de Golf van Mexico veroorzaakte. Shell beschouwt de gemaakte en nog te maken kosten van vele miljarden euro’s in het zoekproces als verloren.

Met luttele woorden wijst het bedrijf op de „uitdagende en onvoorspelbare” vergunningsregels in het gebied – een verwijzing naar oppositie van de Democratische presidentskandidaat Hillary Clinton tegen nieuwe boringen. Clintons afwijzing is het topje van een ijsberg. Milieugroepen én een deel van Shells eigen aandeelhoudersachterban hadden eerder ernstige kritiek. Pensioengeldbeheerder APG, dat onder meer de premies van Nederlandse leraren en ambtenaren belegt, staat uitgesproken negatief tegenover de boringen in Alaska. Shell laat die kritiek ongenoemd. Dat stelt teleur. Het concern is van dusdanig belang op de energiemarkt en voor de maatschappij dat het een voorbeeldfunctie heeft als het aankomt op tekst en uitleg.

Voor Shell staat op dit moment ook meer op het spel dan dit mammoetproject. De val van de olieprijs dwingt grote oliemaatschappijen om hun investeringen te reduceren en projecten te schrappen. Big Oil moet krimpen. Toch proberen de oliemaatschappijen, Shell voorop, bijna wanhopig de dividenden aan hun beleggers op peil te houden. Bij de olieprijs van nu was het Alaska-project waarschijnlijk nooit verder dan de tekentafel gekomen.

De kostbare risico’s in Alaska zijn van de baan. Shell kan zich concentreren op een veel kostbaarder risico: de overname ter waarde van tientallen miljarden van het olie- en gasbedrijf BG. De grootste overname door Shell ooit. Het risico zit ’m in de integratie van BG in de Shell-organisatie, de zekerheid is de omvang van de bewezen reserves van BG. In het omgaan met en beheersen van de talloze risico’s kan Shell het Alaska-project missen als kiespijn.

Stoppen is kostbaar, maar onvermijdelijk en verstandig.