Kamer geeft kabinet ruimte om Rembrandts te kopen

Foto Art Market Monitor

De Tweede Kamer geeft het kabinet de vrije hand voor de aankoop van twee Rembrandts. Minister Bussemaker van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (PvdA) verwacht onderwijl snel duidelijkheid over een gezamenlijke aankoop door Nederland en Frankrijk.

Een meerderheid van de fracties was het met het kabinet eens dat hoe dan ook moet worden voorkomen dat de portretten van Maerten Soolmans en Oopjen Coppit uit 1634 door de Franse tak van de familie Rothschild worden verkocht aan rijke particulieren in “China of een van de Golfstaten”. Alleen 50Plus, PVV en Denk vonden dat het geld beter aan andere zaken besteed kan worden, zoals de ouderenzorg.

Dat bleek vanavond tijdens een ingelast debat over 80 miljoen euro die het kabinet wil vrijmaken voor de verwerving van de twee huwelijksportretten. De Tweede Kamer stemde in met het reserveren van dit bedrag, ook al is nog niet duidelijk of Nederland beide werken verwerft, of slechts één. De Rothschilds vragen 160 miljoen voor de twee portretten.

Twee opties

Minister Bussemaker erkende dat er in het aankoopproces twee opties bestaan. De eerste is dat het Rijksmuseum beide werken verwerft met bijdragen van de Nederlandse staat, fondsen en particulieren. Museumdirecteur Wim Pijbes spant zich hier sinds maart voor in. Hij zou naast het geld van de staat en 12,5 miljoen euro van de Vereniging Rembrandt en de BankGiro Loterij nog 67,5 miljoen euro moeten ophalen bij particulieren. Met het ministerie van Financiën heeft hij afspraken gemaakt over belastingvoordeel voor particulieren die willen bijdragen.

Bussemaker gaf tijdens het debat aan dat zij vreesde dat de verwerving van de Rembrandts ondanks de inspanningen van Pijbes zou mislukken.

“Ik heb enorme bewondering voor het Rijksmuseum en ik weet dat zij tot veel in staat zijn, maar 160 miljoen bij elkaar krijgen in een beperkte tijd is een enorme opgave.”

Frankrijk erbij betrokken

Daarom besprak zij in de zomer met haar Franse collega Fleur de Pellerin een tweede optie: dat Nederland en Frankrijk de werken samen kopen. Ze vroegen de familie Rothschild deze mogelijkheid ook in overweging te nemen. Over dit scenario lijkt binnenkort duidelijkheid te komen. “Wij hopen u de definitieve besluitvorming daarover op zo kort mogelijke termijn te kunnen berichten”, zei Bussemaker.

Als Frankrijk meedoet, wil het kabinet alsnog proberen een deel van het aankoopbedrag op te halen bij fondsen en rijke particulieren. “Waarom zou het helemaal van de staat moeten komen als ook andere erkende Rembrandt-liefhebbers kunnen bijdragen?”, zei minister Dijsselbloem (PvdA, Financiën)

“Onze intentie is om ook vanuit die private middelen een bijdrage te laten komen en daarmee zou het bedrag van 80 miljoen niet geheel voor rekening van de staat zijn.”

Het geld dat overblijft, vloeit terug naar de staatskas.