India lanceert zijn eigen ‘mini-Hubble’

India doet mee in de ruimte. De Indian Space Research Organisation (ISRO) heeft zijn eerste – uitsluitend aan sterrenkundige waarnemingen gewijde – ruimtetelescoop in een baan rond de aarde gebracht. Op maandag 28 september wordt het vaartuig, met de naam Astrosat, gelanceerd vanaf de nationale lanceerbasis aan de oostkust van India.

Astrosat kan tegelijkertijd röntgen- en ultraviolette straling (UV) waarnemen. Deze straling wordt door de aardatmosfeer geabsorbeerd en kan dus alleen vanuit de ruimte worden waargenomen. De Indiase telescoop zal zich richten op zeer hete hemellichamen die deze straling afgeven, zoals neutronensterren en de gaswolken rondom zwarte gaten.

Sterrenkundige Dipankar Bhattacharya, een van de ontwerpers van de telescoop, legt uit dat Astrosat kan bestuderen wat er gebeurt met materie die in een zwart gat valt. „Hoe dichterbij het zwarte gat, hoe sneller de materie beweegt. De vallende materie zendt daarom steeds energierijkere straling uit: eerst UV-straling, daarna röntgenstraling. Met Astrosat kunnen we vallende de materie gedurende deze hele route volgen, tot aan de event horizon, het mysterieuze oppervlak van een zwart gat.”

Ook in Nederland verheugen sterrenkundigen zich op de eerste resultaten van de missie. Anna Watts, hoofddocent aan de Universiteit van Amsterdam: “Astrosat kan straling waarnemen die afkomstig is van stormen op het oppervlak van exploderende neutronensterren. De satelliet maakt het mogelijk deze verschijnselen, die slechts minutenlang duren en binnen een fractie van een seconde kunnen omslaan, real time te bestuderen.”

De Indiase pers noemt Astrosat een ‘mini-Hubble’, naar zijn grote Amerikaanse broer, de enige andere UV-telescoop in de ruimte.