Opinie

    • Ilja Leonard Pfeijffer

Het wordt alleen maar spannender door die klapdeurtjes

AH experimenteert met de verkoop van sigaretten uit het zicht. Maar dan is er nog wel meer dat achter de gordijnen gestald moet worden, zegt Ilja Leonard Pfeijffer

De koopman stalt zijn koopwaar uit. Op dit basale gegeven is het functioneren van de wereld gebaseerd. ‘Komt dat zien!’ roept de marskramer. ‘Kijken, kijken, niet kopen’, klaagt de Marokkaanse tapijthandelaar. Het streven naar maximale zichtbaarheid van alles wat te koop is, verklaart het ontstaan van markten, steden, reclame, televisie en internet en is intussen uitgegroeid tot een wereldwijde religie van marketing waarin alle volkeren zich met elkaar verbonden weten. De zichtbaarheid van het product is nog belangrijker geworden dan het product zelf.

Wat dat betreft is het niets minder dan een revolutie wat zich op dit moment bij Albert Heijn afspeelt. De supermarktketen gaat in vijftien winkels experimenteren met het uit zicht verkopen van tabakswaar. Ze hebben wel sigaretten, maar ze verstoppen ze. Er wordt gesproken van laden onder de toonbank en een systeem met klapdeurtjes. De koopman doet er alles aan om je op geen enkele manier op het idee te brengen om zijn koopwaar aan te schaffen. Waarschijnlijk krijgen de kassières instructies om het bestaan van het verlossing schenkende product tot drie keer toe te verloochenen wanneer de armzaligen van geest zich op zoek naar gelukzaligheid tot hen wenden.

Daar zit natuurlijk de lobby achter van de gezondheidsfundamentalisten, die iedereen willen verplichten om hun ongeneeslijke ziekte die leven heet zo lang mogelijk te rekken en net zo ondraaglijk te lijden als zijzelf. „Het is eigenlijk absurd”, zegt kankerdirecteur Michel Rudolphie, „dat we in Nederland sigaretten verkopen alsof het een normaal product is.”

Maar als we zo gaan redeneren, weet ik er nog wel een paar. Vetten en suikers zijn ook ongezond. Dan moet Albert Heijn ook de pakjes boter, potten mayonaise, flessen frisdrank, pakken suiker en snoepgoed en het complete assortiment koek en gebak uit de schappen halen en in het geniep gaan verkopen achter klapdeurtjes. Het wordt wel een Oostblokwinkel zo. En andere branches moeten het voorbeeld van de supermarktketen volgen. Auto’s vervuilen enorm en veroorzaken ongelukken. Ik pleit ervoor dat mensen alleen nog uit het zicht van anderen, in het comfort van de eigen woning met de gordijnen dicht in een auto mogen rijden. Stress is de grootste veroorzaker van hart- en vaatziekten. Daarom lijkt het mij wenselijk om iedereen die meer dan dertig uur per week werkt onder dwang uit het straatbeeld te weren. Tevens moet er een verbod komen op het propageren van arbeid door in het openbaar over werk te spreken. De wereld zou er enorm van opknappen.

En natuurlijk wordt het alleen maar spannender door die klapdeurtjes. Terwijl je schichtig om je heen kijkt, ga je de Albert Heijn in om sigaretten te scoren uit een verborgen la onder de toonbank alsof het kinderporno betreft. Ik krijg trek in een sigaret bij het idee.

    • Ilja Leonard Pfeijffer