VW bedriegt autokopers, helaas gebeurt dat wel vaker

Volkswagen maakt het erg bont, maar dat de consument een loer wordt gedraaid wanneer hem wordt verteld hoe schoon de auto rijdt die hij wil kopen, is een verschijnsel dat niet beperkt is tot dit Duitse autoconcern. En niet alleen de automobilist wordt op het verkeerde been gezet, ook de belastingdiensten van landen die schoon rijden fiscaal stimuleren. Zoals Nederland.

Volkswagen blijkt zich regelrecht aan fraude te hebben schuldig gemaakt. Het bedrijf heeft een half miljoen auto’s verkocht die voorzien waren van software waarmee de resultaten bij het meten van uitlaatgas konden worden gemanipuleerd. Dat werd ontdekt in de Verenigde Staten. Volkswagen kan een stevige straf tegemoet zien. Daling van de beurswaarde en reputatieschade komen daar nog bij.

In Nederland zijn enkele malen onderzoeken verricht waaruit bleek dat de testresultaten bij de meting van CO2-uitstoot van auto’s aanmerkelijk gunstiger waren dan in de praktijk het geval bleek te zijn. Hoe lager de gemeten uitstoot, hoe prettiger dat voor de automobilist is, omdat de belasting die hij bij de aankoop van een auto moet betalen, BPM, daaraan gerelateerd is. Hetzelfde geldt voor enkele andere autobelastingen. Vooral de zakelijk rijder profiteert hiervan. Het doel is nobel en dient een algemeen belang: hoe schoner het wagenpark, hoe beter dat is voor milieu en gezondheid.

En het fiscale beleid heeft effect. Volgens staatssecretaris Wiebes (Financiën, VVD) is de uitstoot van nieuw verkochte auto’s in Nederland het laagst van Europa en rijden er relatief nergens zo veel (semi-)elektrische auto’s rond. Dit schreef hij een klein jaar geleden in zijn ‘Autobrief’. Tegelijkertijd is de fiscale regulering hiervoor zo ingewikkeld geworden, dat dit om vereenvoudiging schreeuwt. Die komt er waarschijnlijk in 2017 (een jaar later dan eerder de bedoeling was). Dat is vooral gewenst omdat de fiscaal gestimuleerde CO2-reductie relatief kostbaar is voor de staat – waarschijnlijk zijn er effectievere methodes om de uitstoot van dit broeikasgas terug te dringen. En dat wringt te meer nu vaststaat dat de uitstoot door ‘schone’ auto’s in de praktijk veel groter is dan volgens de testresultaten: 30 tot 50 procent. Bovendien, blijkt uit de onderzoeken, wordt dit verschil steeds groter.

De Europese Commissie wil in 2017 nieuwe testprocedures invoeren die de realiteit hopelijk beter benaderen. Al blijven strikte voertuigeisen ongetwijfeld een effectievere manier om het schoon rijden te bevorderen dan fiscale prikkels. Van autofabrikanten als Volkswagen mag intussen fatsoenlijk gedrag worden verwacht opdat de dubieuze reputatie die tweedehands autoverkopers al dan niet terecht hebben, niet overslaat op de eerstehands verkopers.