‘Eén op de vijftig vluchtelingen is een radicaal van IS’

Dat stond onder meer in Elsevier.

De aanleiding

Paus Franciscus begon er vorige week ineens over: hij is bang dat er IS-infiltranten onder de migranten zitten die naar Europa komen. Ook de Russische president Poetin waarschuwt hiervoor. En toen de Britse premier David Cameron een kort bezoek bracht aan een Libanees vluchtelingenkamp, vorige week, zei de onderwijsminister van dat land dat twee tot drie procent van de vluchtelingen in die kampen radicaal is. En dat zijn dezelfde vluchtelingen die nu in groten getale naar Europa komen. ‘Een op de vijftig migranten is een radicaal van IS’, schreef Elsevier op zijn website. Wij checken of dat klopt.

Waar is het op gebaseerd?

‘De Libanese minister Elias Bou Saab (Onderwijs) zei maandag tegen Cameron dat de terreurbeweging jihadisten naar Europa stuurt’, aldus Elsevier. De minister zei tegen Cameron dat hij signalen binnenkreeg over een groep vluchtelingen die „een soort uniform” dragen. Meer informatie had hij er niet over. Zijn onderbuikgevoel vertelde hem dat IS dit faciliteerde. Hij schatte dat twee tot drie procent van de vluchtelingen in het kamp radicaal is.

En, klopt het?

We bellen eerst met Frontex, een agentschap dat de Europese grenzen bewaakt. Wij hebben het nieuws gehoord, zegt de woordvoerder, „maar we hebben hier geen aanwijzingen voor”. Dagelijks screent Frontex migranten die via Griekenland en Italië Europa binnenkomen. Ze werken samen met de politie in die landen en met Europol. In totaal heeft Frontex tientallen duizenden migranten geïnterviewd, zegt de woordvoerder. Tot nu toe hebben ze geen mensen gevonden die voldoen aan de profielen die ze hebben gemaakt van radicale moslimgroeperingen, waaronder IS.

Frontex verwijst ons door naar de Europese Coördinator Terrorismebestrijding, in het leven geroepen door de Europese Raad met als doel de dreiging van terrorisme in kaart te brengen en antiterreurstrategieën te ontwikkelen. Ook zij zijn op de hoogte van de zorgen voor IS-aanhang onder migranten en zeggen dat er tot nu toe nog geen bewijs voor is gevonden.

Dan bellen we met het ministerie van Justitie. Een woordvoerder vertelt ons dat medewerkers van de Immigratie en Naturalisatiedienst en het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) worden getraind om signalen van radicale asielzoekers op te vangen.

Zijn er misschien meldingen binnengekomen over vluchtelingen die recent nog asiel hebben aangevraagd in Nederland? Zitten er IS-aanhangers tussen? Het ministerie laat ons terugbellen door een woordvoerder van de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding. „Nee, ook wij hebben hier geen aanwijzingen voor”, zegt hij. Hij stuurt ons een brief door die vorige maand naar de Kamer is gestuurd hierover. Uit de beschikbare informatie blijkt niet dat er jihadistische groeperingen naar Europa worden gestuurd. „Het blijft echter mogelijk dat bepaalde mensen in asielprocedures incidenteel vatbaar zijn voor radicalisering”, staat er in de brief. Wat er nog niet is kan dus wel nog komen.

Conclusie

Vorige week werd gewaarschuwd voor IS-aanhangers onder migranten, waarbij cijfers genoemd werden die vooral gebaseerd waren op het onderbuikgevoel van een Libanese minister.

De Europese grensbewaker Frontex, de Europese Coördinator Terrorismebestrijding en ook de Nationale Coördinator Terrorismebestrijding hebben hier echter nog geen aanwijzingen voor. Wij beoordelen deze stelling als ongefundeerd.

Ook een bewering zien langskomen die je gecheckt wilt zien? Mail nextcheckt@nrc.nl of tip via Twitter met hashtag #nextcheckt

    • Maral Noshad Sharifi