Kritiek op harde hand Hongarije

Traangas ingezet door Hongarije tegen migranten. Op alternatieve route door Kroatië liggen mijnenvelden.

Migranten botsten gisteren in de Hongaarse plaats Rotszke met de oproerpolitie toen zij de grens met Servië wilden oversteken. De politie zette traangas en waterkanonnen in tegen de migranten. Foto Marko Djurica/Reuters

Terwijl landen als Duitsland, Nederland en Zweden noodoplossingen verzinnen om grote aantallen vluchtelingen op een fatsoenlijke manier onder te brengen, kiest Hongarije voor de harde hand. Dat het land dat doet, terwijl de meeste migranten er alleen doorheen willen reizen, heeft internationaal tot afkeurende reacties geleid.

VN-secretaris-generaal Ban Ki-moon noemde de Hongaarse reactie onaanvaardbaar. „Alle landen hebben binnenlandse problemen, maar omdat het gaat om mensen die vluchten voor oorlog en vervolging, moeten we hen [...] met menselijke waardigheid behandelen.”

Het kwam gisteren in Hongarije tot een zeer felle felle botsing tussen migranten en politie. Omdat Hongarije de grens met Servië sinds dinsdag hermetisch heeft afgesloten, kozen gisteren al ruim duizend migranten voor een alternatieve route naar Duitsland, via Kroatië en daarna Slovenië.

In Kroatië wacht hen het gevaar van mijnen die nog resteren uit de oorlog in de jaren negentig. De mijnenvelden zijn veelal goed aangegeven, maar kunnen toch een gevaar vormen voor wie lopend door het landschap gaat. Op Facebook worden migranten hiervoor gewaarschuwd, in het Engels en het Arabisch. Ook zijn daar kaarten gepubliceerd waar de mijnenvelden precies liggen.

In Hongarije geldt sinds dinsdag een harder regime. Zonder geldige papieren het land binnenkomen, kan leiden tot gevangenisstraf. Ook is de grens met Servië nu helemaal dicht voor migranten. Gistermiddag probeerden jonge migranten vanaf Servisch grondgebied een doorbraak te forceren in de haag van agenten aan de Hongaarse kant. Ze gooien stenen en waterflessen naar hen. Hierop reageerden de Hongaren met waterkanonnen en traangas. Volgens de Hongaarse autoriteiten zijn 23 migranten aangehouden, onder wie een „terrorist”, iemand wiens naam in de datalijsten van de inlichtingendiensten staat.

Onmenselijke behandeling

Veel mensen reageerden geschokt op de harde Hongaarse reactie. „We zijn gevlucht voor oorlog en geweld en verwachtten dit soort wreedheid en onmenselijke behandeling niet in Europa’’, zei de Irakees Amir Hassan tegen het persbureau Associated Press. De Servische regering heeft een fel protest ingediend.

Servië had de afgelopen dagen mensen die vanuit Griekenland via Macedonië het land in waren gekomen, met bussen naar de Hongaarse grens gebracht. Gisteren reden de eerste bussen naar de grens met Kroatië – wel lid van de Europese Unie, geen lid van de Schengenzone waarbinnen je vrij kunt reizen. De Kroatische premier Milanovic zei dat zijn land migranten zal helpen door te reizen naar waar zij willen in Europa. Gisteren zijn ruim duizend migranten Kroatië binnengekomen.

Omdat Hongarije ook de grens met Kroatië bewaakt en gisteren heeft aangekondigd ook daar een hek te willen bouwen, net als langs de grens met Servië, is Slovenië de logische volgende stap op weg naar het noorden.

Slovenië, wel Schengenland, heeft gezegd dat het vluchtelingen die vanuit Kroatië naar Oostenrijk en verder naar het noorden willen, geen humanitaire corridor zal aanbieden. Iedereen die binnenkomt, zal conform de Europese afspraken worden geregistreerd, zei minister van Binnenlandse Zaken Gyorkos Znidar.

Duitsland, Oostenrijk, Tsjechië, Slovenië, Kroatië en Nederland handhaafden gisteren uiteenlopende vormen van grenscontrole. Oostenrijk heeft zo veel migranten te verwerken gekregen dat het pogingen om iedereen te registreren, heeft opgegeven. Oostenrijk probeert in overleg met Duitsland de situatie onder controle te houden. Gisteren werd het treinverkeer naar Duitsland vanuit Salzburg, waar duizenden migranten de nacht doorbrachten in een parkeergarage bij het station, stilgelegd. Migranten konden wel in kleine groepjes een brug naar Duitsland over, waar ze bijna één voor één werden toegelaten en geregistreerd. Toch arriveerden er gisteren in totaal 9.100 migranten.

    • Marc Leijendekker