Na honderd dagen is het Baba go slow in Nigeria

President Buhari is nu drie maanden aan de macht. Maar hij neemt zijn tijd. Langzaam? „Ik ga systematisch te werk.”

President Buhari

De beloftes van de kersverse Nigeriaanse president Muhammadu Buhari zijn zo fantastisch dat ruim 100 dagen na zijn beëdiging Nigerianen graag een eerste balans opmaken. Terreurbeweging Boko Haram zou binnen drie maanden worden verslagen. Boven de Delta zouden 500 drones gaan vliegen om binnen een jaar de oliediefstal te stoppen. En na enkele maanden zouden miljarden dollars gestolen oliegeld worden opgespoord en rechtszaken tegen corrupte politici en zakenlui beginnen.

Dit is allemaal niet gebeurd. Het optimisme wordt ook verstoord door de daling van de grondstofprijzen. Die treft veel Afrikaanse economieën, in het bijzonder Nigeria, waar de overheid voor 80 procent van zijn inkomsten afhankelijk is van olie-export.

De president werd enthousiast binnengehaald met de spreuk Sai Baba (heil aan onze vader). Sommige Nigerianen noemen hem nu ‘Baba go slow’, een verwijzing naar de tergend lange files in het land. De 72-jarige Buhari, de eerste Nigeriaanse oppositieleider die ooit verkiezingen won, wordt geconfronteerd met een economische malaise. Hij erfde naar eigen zeggen van voorganger Goodluck Jonathan een vrijwel lege staatskas. De naira (nationale munt) verloor in een jaar 15 procent aan waarde. De economische groei daalde van 4 naar 2,4 procent.

Tweederde van de overheidsuitgaven gaat naar het ambtenarenapparaat. Maar Buhari wil geen ambtenaren ontslaan. Hervormingen en corruptiebestrijding moeten volgens hem de oplossing brengen. „We zullen verbijsterend hoge geldbedragen van de oliesector terugvinden”, zei hij deze week. Volgens de regering steelt een maffia van burgers en militairen dagelijks een kwart miljoen olievaten.

Economie en politiek van Nigeria draaien op een patronagesysteem van geldbaronnen. Na Kaapstad en Kairo telt Nigeria’s economische hoofdstad Lagos de meeste miljonairs op het continent. Een voormalig hoofd van de Centrale Bank klaagde twee jaar geleden dat 20 miljard dollar uit de oliesector voor de staatskas was zoekgeraakt. In juli ontsloeg Buhari het voltallige bestuur van de NNPC. Zijn slagzin: „Vernietig corruptie alvorens corruptie de natie vernietigt.”

Op de kritiek dat hij een ‘Baba go slow’ is geworden, zegt Buhari dat hij op systematische wijze te werk gaat. Pas eind deze maand zal hij zijn regeringsploeg benoemen. Hij wil eerst de ministeries hervormen om er de patronagenetwerken te vernietigen. Buitenlandse zakenlui reageren bezorgd. Zij wachten op een duidelijke economische strategie en investeren niet.

Ook bij de bestrijding van de terreurgroep Boko Haram in het noordoosten moeten de Nigerianen nog afwachten wat de door Buhari beloofde harde lijn oplevert. Na ontslag van de hele legerleiding is de gevechtskracht van het leger versterkt. Boko Haram heeft veel zijn grondgebied moeten prijsgeven. Maar de terreur van Boko Haram blijkt wel dodelijker dan voorheen. Sinds Buhari’s aantreden kwamen ruim duizend Nigerianen om bij aanslagen, vele uitgevoerd door gesluierde meisjes. In Kameroen en Tsjaad voert de groep haar terreuracties op. Sinds het begin van de opkomst van Boko Haram in 2009 zijn al 15.000 burgers gesneuveld en twee miljoen raakten ontheemd geraakt.

    • Koert Lindijer