Ze zijn weer terug, de verloren talenten

Hedwiges Maduro was tien jaar geleden een van de grootste talenten van Nederland, een belofte die hij niet in kon lossen. Gisteren debuteerde hij in de basis van FC Groningen.

Hedwiges Maduro (rechts) is terug in de eredivisie. Hij speelde gisteren zijn eerste wedstrijd voor FC Groningen, thuis tegen SC Heerenveen. Foto ANP

In hun enthousiasme kunnen commentatoren zich verliezen in lyriek, maar Frank Snoeks was niet de enige die in 2005 lovend was over Hedwiges Maduro. Terwijl Snoeks het evenbeeld van Der Kaiser Franz Beckenbauer zag, bespeurden anderen een vleugje Rijkaard en Socrates. Foppe de Haan, coach van Oranje onder 20 op het WK van dat jaar, zei: „Hedwiges Maduro is het grootste talent van ons land na Arjen Robben.”

Toch bleek deze entree geen voorbode voor een carrière in de Europese top. Na Valencia, Sevilla en PAOK Saloniki debuteerde de inmiddels dertigjarige Maduro gisteren in de basisopstelling van FC Groningen, thuis tegen SC Heerenveen. Een sterk optreden van zijn kant en een al even fraai resultaat: 3-1.

Treurig?

Ja, alles liep anders. Zoals bij meer eredivisiespelers die ooit vol verwachting vertrokken. Eljero Elia, eens een talent dat op 22-jarige leeftijd naar Hamburger SV ging, maakte gisteren namens Feyenoord het winnende doelpunt tegen Willem II (1-0). Ouasim Bouy droeg zaterdag voor het eerst het shirt van PEC Zwolle tegen Excelsior (3-0). Hij ging op zijn achttiende van Ajax naar de Italiaanse topclub Juventus, waarvoor hij slechts één duel speelde. Hij werd voornamelijk verhuurd, aan HSV, Panathinaikos en nu Zwolle. Treurig? Zo klinkt Bouy niet. Hij zei in De Telegraaf dat een speler als hij meer leert van trainen met vedettes als Gianluigi Buffon en Andrea Pirlo „dan wanneer je elders wedstrijden speelt”.

Niet voor elk voormalig talent is plek in de eredivisie. Maceo Rigters werd in 2007 Europees kampioen met Jong Oranje, net als Maduro, maar tegenwoordig speelt hij met zijn oude club ZSGO/WMS in de derde amateurklasse. Hij kwam daar vorig jaar zo dik aan dat er meteen foto’s rondgingen op sociale media. Rigters: diep gezonken zwaargewicht.

Waarom deze spelers de verwachtingen niet waarmaakten? Foppe de Haan, coach van Jong Oranje tussen 2004 en 2009, noemt verscheidene oorzaken: te vroeg vertrek naar het buitenland, geen topsportmentaliteit of simpelweg een gebrek aan kwaliteit: „Zie Jong Oranje als een bad met troebel water. Alle spelers hebben hun kin boven water, maar je ziet niet hoeveel moeite ze dat kost. De een heeft potentie om door te groeien, de ander zou bij dezelfde stap verdrinken.” Daarbij misten velen de drive, denkt De Haan.

Na hun doorbraak kozen veel spelers voor stevige contracten in het buitenland. Maar volgens Rob Jansen, zaakwaarnemer van onder anderen Daley Blind en Dirk Kuijt, is dat niet de meest toegankelijke route naar de top. „Het ideale scenario? Rustig doorbreken in de eredivisie, dan je naam vestigen bij een topclub en dan international worden. Dan pas komt eventueel de stap naar het buitenland.”

Royston Drenthe was op twintigjarige leeftijd nog geen vaste waarde bij Feyenoord. Toch tekende hij toen een vijfjarig contract bij Real Madrid. Jansen: „Had hij die stap met zijn redelijke talent niet moeten maken? Voor hetzelfde geld speelt hij slecht het jaar erna en krijgt hij nooit meer zo’n kans.” Drenthe speelde vaker niet dan wel bij Real en een van zijn weinige moments of fame in de jaren erna was er niet een op het veld: dat was een Drenthe die zichzelf filmde bij zijn zoektocht naar een „niggerkapper” in de Kaukasus, als speler van Alania Vladikavkaz. Vrijdag dook Drenthe weer op: hij gaat spelen bij Baniyas in de Verenigde Arabische Emiraten.

Voetbalmiljonair

De aantrekkingskracht van buitenlands geld is groot, maar is het zaligmakend? Neem de Marokkaanse Nederlander Mbark Boussoufa donderdag in de documentaire Voetbalmiljonair uit Oost. Met zijn 31 jaar is hij geen jonge belofte meer, maar nu Feyenoord-directeur Eric Gudde toch op zoek is naar voorbeelden van hoe het niet moet voor de jeugd, zoals hij onlangs in deze krant vertelde, zou deze film een aanrader zijn. Terwijl Boussoufa’s ouders zijn rente uitdeelden aan minderbedeelden in Marokko, leefde de speler van Lokomotiv Moskou opgesloten in een gouden kooi. Eenzaam. Daar was hij dus gebleven, het jongetje dat de bal ooit 900 keer hooghield voorafgaand aan een duel van Ajax.

Extravagante rijkdom in Rusland of een modaal contract bij FC Groningen: wat liever? „Ik wil vooral veel plezier hebben en genieten van het voetballen”, zei Maduro in weekblad Voetbal International. De man die keizer zou worden, is straks misschien wel gelukkiger als landheer in de provincie.