Vanuit huis naar een klus? Dan is de reistijd werktijd, stelt het Europees Hof

Voor werknemers zonder vast kantoor geldt de tijd die zij kwijt zijn om van huis naar een klus te rijden en vice versa als werktijd. Dat heeft het Hof van Justitie van de Europese Unie eind vorige week bepaald.

De uitspraak kan voor Nederlandse werknemers, in de bouw of in de thuiszorg, of vertegenwoordigers, grote gevolgen hebben. Mogelijk moeten bedrijven er straks voor zorgen dat de eerste en laatste klus van de dag in de buurt van iemands woning of woonplaats is. De arbeidsinspectie schrijft immers voor dat Nederlanders niet langer dan negen uur per dag mogen werken, exclusief pauze.

Het Europees Hof heeft uitspraak gedaan in een zaak die door de Spaanse vakbond CCOO was aangespannen tegen Tyco, een bedrijf dat veiligheidssystemen installeert en in de gaten houdt. Tot 2011 kwamen de werknemers van dat bedrijf iedere dag naar hun regiokantoor. Daar kregen zij de lijst met de klussen en de route voor die dag en dan begon hun werkdag. Sinds Tyco in 2011 zijn regionale kantoren heeft gesloten, gaan werknemers rechtstreeks vanuit huis naar hun eerste klus.

Tyco telt de werkuren van de installateur vanaf het moment dat hij bij zijn eerste klus aankomt. Als hij vertrekt bij de laatste klus van die dag, zit de werkdag er volgens zijn werkgever op. Volgens Tyco is de reistijd ‘rusttijd’. Maar het komt voor dat het meer dan 100 kilometer rijden is naar een klus of dat de installateurs drie uur onderweg zijn. Hiervoor krijgen zij niet betaald. CCOO vindt dit niet terecht. De vakbond is van mening dat de reistijd moest meetellen als arbeidstijd. Het Hof is het daarmee eens.

Volgens het Hof is het niet de keuze van de werknemers zelf om hun reis thuis te beginnen en te eindigen; dat is bepaald door de beslissing van Tyco om de regiokantoren te sluiten.

Een woordvoerder van vakbond FNV noemt de uitspraak van het Hof „baanbrekend”, al moet deze nog wel „heel goed worden bestudeerd”. FNV heeft er in ieder geval vertrouwen in dat de uitspraak zal helpen in de cao-gesprekken met werkgevers, om afspraken te maken over de reistijd van werknemers. „Nu komt het te vaak voor dat daar geen afspraken over worden gemaakt.”