Column

Dit was het mooiste seizoen van de mensheid!

Klimt de theatersector nu echt uit het dal? Voorzichtig positief, dat was (ook) de teneur gisteren bij het Gala van het Nederlands Theater, de afsluiter van het Nederlands Theaterfestival, en het moment waarop de belangrijkste toneelprijzen van het jaar worden uitgereikt. Hoewel, voorzichtig: ‘Dit was het mooiste seizoen van de mensheid!’, zong presentator Maarten Heijmans (Ramses) opgewekt. Om middenin zijn lied te worden gestoord door Rick Paul van Mulligen, de presentator van het Gala vorig jaar, die de zanger en het publiek als deus ex machina kwam herinneren aan failliete theaters en ‘toneelschoolseks’-schandalen.

En inderdaad, het is nog maar een jaar geleden dat ook het Gala ten dode opgeschreven leek, met nog maar eentiende van het budget en chic uitgedoste galagangers die morrend plots zélf een kaartje à 25 euro moesten betalen. Van Mulligen haalde toen, in zijn eigen woorden nu, „het hele gala eigenhandig uit het slop”. En het was goed dat hij er weer even was, als vilein memento aan moeilijker tijden, want dit jaar stond de feestvreugde fier voorop. Wat viel er niet te vieren? Het was een mooi seizoen, met een opvallend goed voorstellingenaanbod voor de grote zaal. De grootste hit, Genesis van het Nationale Toneel, viel gisteren dubbel in de prijzen: met een Colombina (bijrolprijs) voor Antoinette Jelgersma en de regieprijs voor Johan Doesburg. Met dit uitstekende seizoensaanbod pakte ook de juryselectie van beste voorstellingen uitzonderlijk goed uit – voor het eerst kon nu echt niemand daarover mopperen. En met zo’n selectie heeft ook het Theaterfestival meteen een goed programma – dat beleefde prompt een van de beste edities ooit. Reden voor een feestje dus.

Extra feest was het natuurlijk voor de Kopergieterij, dat de mimeprijs won voor Voetbal op hoge hakken, De Toneelmakerij (Gouden Krekel voor beste jeugdvoorstelling voor De Tantes), Ramses Graus (Gouden Krekel voor beste podiumprestatie voor De Grote Illusionist), criticus Loek Zonneveld (Prosceniumprijs) en de vier gelauwerde acteurs hiernaast. Maar ook – juist – als het goed gaat, is nuance, twijfel en zelfkritiek geboden, en die zijn onder kunstenaars van oudsher goed vertegenwoordigd. Marieke Heebink riep in haar speech op tot meer vrouwen aan de macht in het toneel, en Ramsey Nasr, die zich in een mooi dankwoord vergeleek met zijn personage Howard Roark in The Fountainhead, waarschuwde voor „de angstige hang naar succes” in de sector. Maar de behoefte aan optimisme en goed nieuws was best even begrijpelijk. En die werd gisteravond royaal bevredigd.