Silicon Valley speelt voor uitgever

Techbedrijven wanen zich uitgever. Apple wil met de News-app de browser vervangen door eigen software en advertenties.

Foto Thinkstock

De afgelopen jaren lazen we het nieuws via de browser, apps van nieuwssites en kranten of via Twitter en Facebook. Nu gaat ook Apple, het grootste techbedrijf ter wereld, zich actief met de distributie van nieuws (en advertenties) bemoeien. Via de app Apple News, onderdeel van het nieuwe besturingssysteem iOS9, krijgen iPhone- en iPad-bezitters toegang tot gratis artikelen van gerenommeerde nieuwstitels.

Apple speelt daarmee voor uitgever: het neemt journalisten in dienst om artikelen en bronnen te selecteren. Daarnaast gebruikt het bedrijf de News-app om advertentiesysteem iAds (sinds 2010 in de lucht) nieuw leven in te blazen. Vijf vragen over de nieuwe nieuwsapp.

1 Wat is Apple News?

Circa vijftig uitgevers doen mee aan News, dat eerst wordt geïntroduceerd in de VS en Canada. Daarna volgen andere landen. Directe partners, zoals The New York Times, leveren gratis artikelen aan in het Apple News Format (waarmee de uitgevers stukken hun eigen herkenbare opmaak kunnen meegeven). Apples bestandsformaat is ontwikkeld door het Nederlandse bedrijfje Prss, dat vorig jaar door Apple is overgenomen. Apple News kan ook overweg met rss (waarmee je de nieuwsstroom van een site ophaalt). Je kunt artikelen bewaren of delen, maar blijft altijd binnen de News-app, een opgeschoonde leesomgeving met louter nieuwsberichten.

2 Wie betaalt dat?

Apple bouwde voor iOS9 een tweetrapsraket. Het meeste mobiele webverkeer komt van de Safari-browser van iOS. Apple stelt gebruikers nu in staat daarbinnen een advertentiefilter te installeren – daarmee reduceer je dataverkeer en loop je minder risico op malware. Maar zo’n filter snijdt uiteraard in de inkomsten van online nieuwssites, die geld verdienen aan banners naast het (gratis) nieuws. Als alternatief biedt Apple zijn News-browser met een eigen advertentiesysteem, iAds. Zo snijdt Apple concurrent Google de pas af, dat 60 miljard dollar per jaar aan webadvertenties binnensleept.

3 Wie doen dit nog meer?

Apple is niet het enige bedrijf in Silicon Valley dat voor uitgever speelt. Facebook introduceerde dit voorjaar Instant Articles, waarmee kranten en tijdschriften hun artikelen rechtstreeks op Facebook kunnen publiceren. Facebook bepaalt wie de artikelen ziet en kan de advertenties voor rekening nemen.

Google pakt het anders aan. Het open web, waar Google zijn geld verdient met advertenties, wordt bedreigd door dit soort gesloten omgevingen. Google werkt samen met Europese uitgevers om betere verdienmodellen te ontwikkelen. Aan dit Digital News Initiative doet onder meer NRC Media mee.

4 Wat weet Apple News van mij?

News onthoudt wat je leest en wat je leuk vindt. Apple deelt dit leesgedrag met ‘derden’ (oftewel: uitgevers en adverteerders). De data is geanonimiseerd en niet te herleiden tot individuele gebruikers, aldus Apple. Heb je geen zin om advertenties op maat te krijgen, dan kun je dat uitzetten via de privacysettings van je telefoon. Apple is niet de enige: ook Windows 10 schotelt op die manier gepersonaliseerde advertenties voor.

5 Zijn techbedrijven echt uitgevers?

Als je kijkt naar de strikte voorwaarden die Apple hanteert in de App Store (geen bloot, geen shockerende inhoud in apps) en de talloze explicit-waarschuwingen in de iTunes Store, is het de vraag of Apple erg gecharmeerd zal zijn van de soms confronterende inhoud van nieuwsberichten.

Facebook heeft dat probleem ook. Het bedrijf had moeite met foto’s van vrouwen die borstvoeding gaven, maar zagen ook een bewegend plaatje van een kloppend hart (bij een medisch artikel) als shockerend. Het is afwachten of nieuwsartikelen die veel stof doen opwaaien – bijvoorbeeld over de techbedrijven zelf – wel onbevooroordeeld worden doorgegeven aan de gebruiker.