EU wil guller én strenger zijn

De Europese Commissie komt morgen met een migratieplan. Nog 120.000 migranten worden verdeeld...

Foto Marko Djurica / Reuters

I n mei stelde de Commissie voor om 40.000 kansrijke vluchtelingen, uit Syrië en Eritrea, eerlijker te herverdelen over de EU, om Griekenland en Italië, waar de meeste migranten arriveren, te ontlasten. Morgen zal Commissie-voorzitter Jean-Claude Juncker pleitten voor de ‘relocatie’ van nog eens 120.000 mensen, gezien de explosief toegenomen vluchtelingenstroom. Naast Italië en Griekenland, zal ditmaal ook Hongarije hiervan profiteren.

Viktor Orbán geldt als de felste criticaster van Junckers migratiebeleid. De Hongaarse premier wil migranten niet accommoderen maar tegenhouden en schuwt daarbij de anti-moslimretoriek niet. Hij liet een hek bouwen langs de grens met Servië.

Hongaren paaien

Deels probeert de Commissie dus de Hongaren te paaien. Dat neemt niet weg dat ze ook echt een groot probleem hebben: van januari tot en met juli ontving Hongarije volgens de Commissie ruim 98.000 asielverzoeken, een stijging van liefst 1290 procent ten opzichte van dezelfde periode vorig jaar.

De herverdeling van migranten gebeurt op basis van een verdeelsleutel, waarbij vooral gekeken wordt naar de bevolkingsomvang van een EU-land en het welvaartsniveau.

Op basis daarvan komt Nederland uit op 8.954 (van de 160.000) migranten die voor relocatie in aanmerking komen. Daarnaast wordt Nederland nog geacht om 732 mensen op te nemen uit opvangcentra rondom Syrië zelf.

Per opgenomen migrant krijgt elke lidstaat 6.000 euro uit de EU-begroting; voor Nederland is dat ongeveer 53 miljoen euro. Van Duitsland wordt verwacht dat het de meeste mensen opneemt, Frankrijk is nummer twee, gevolgd door Spanje en Polen. En dan volgt Nederland.

De verdeelsleutel is ditmaal iets anders dan in mei, omdat voor Hongarije (net als voor Griekenland en Italië) nu geen quotum geldt.

Polen wordt niet gematst

Bovendien worden kleine landen, zoals de Baltische staten, nu wat ontzien. Opnieuw een poging van de Commissie om Oost-Europese landen mee te krijgen?

Ja en nee. De Baltische staten worstelen door hun Sovjet-verleden al met grote (Russische) minderheden.

Het qua bevolking homogene Polen wordt niet gematst en moet in totaal ruim 11.000 migranten opnemen die nu in Italië, Griekenland en Hongarije zitten.

Het grote struikelblok wordt de vraag of de quota's verplicht worden of niet. In juni wisten met name Oost-Europese landen hier een stokje voor te steken: de quota's werden vrijwillig. Dat werkt niet goed, zo blijkt in de praktijk.

Daarom stelt de Commissie nu opnieuw bindende quota's voor. Ook omstreden: het idee om landen die hun quota's écht niet kunnen halen, financieel te laten bijdragen aan de relocatie in andere lidstaten, met 0,002 procent van hun nationaal inkomen.

    • Stéphane Alonso