Premier: conflict in Nederlands-Indië geen voltooid verleden tijd

Premier Rutte houdt zijn toespraak tijdens de herdenkingbijeenkomst bij het Nationaal Indië-monument 1945-1962. Foto EPA/Marcel van Hoorn

Het conflict in voormalig Nederlands-Indië is geen voltooid verleden tijd. Dat zei premier Mark Rutte tijdens de herdenkingsbijeenkomst bij het Nationaal Indië-monument 1945-1962 in Roermond.

Twitter avatar MinPres Minister-president ‘Belangrijk dat we blijven herdenken. Het conflict in Indië is geen voltooid verleden tijd’ →https://t.co/pexmvWEy8O http://t.co/R9WQ32GILE

Tijdens de jaarlijkse herdenking worden de 6.200 gevallenen in Nederlands-Indië en in Nieuw-Guinea herdacht. Premier Rutte sprak er namens het kabinet. Hij sprak geen excuses uit - net als tijdens de Indië-herdenking op 15 augustus-, maar verwees naar eerdere uitspraken van de regering:

“De geschiedenis kent veel gezichten. Ook minder mooie. De Nederlandse regering heeft dat eerder ook erkend.”

Donkere periode

De Tweede Wereldoorlog kostte vele duizenden Europeanen in Nederlands-Indië het leven. In Japanse interneringskampen stierven naar schatting tussen de 13.000 en 17.000 burgers. Buiten de kampen kwamen nog eens 2.000 mensen om, terwijl nog eens 2.000 burgers omkwamen door het Indisch verzet.

Ook in de jaren na de oorlog bleven delen van Azië te maken houden met geweld. Nederlandse militairen gebruikten in de periode 1945-’50, na het uitroepen van de Indonesische onafhankelijkheid, structureel en op grote schaal extreem geweld tegen Indonesiërs, concludeert de Zwitsers-Nederlandse historicus Remy Limpach na een omvangrijk onderzoek van overheidsarchieven en persoonlijke getuigenissen, zoals dagboeken en soldatenbrieven. NRC publiceerde in augustus zijn bevindingen.

Onlangs is er een onderzoek begonnen naar mogelijke Nederlandse oorlogsmisdaden op het Indonesische eiland Sumatra.

Waardering voor militairen

De premier sprak vanmiddag verder zijn waardering uit voor de Nederlandse militairen en legde namens de Staten-Generaal een bloemstuk bij het monument. Bij de bijeenkomst waren duizenden veteranen aanwezig. Rutte:

“Één ding staat voor mij als een paal boven water: militairen die door de regering van hun land worden uitgezonden, verdienen steun, respect en waardering. Iedere keer als ik Nederlandse militairen bezoek die op missie zijn, is er het volle besef dat wij deze mensen aan gevaren blootstellen.”

Naast Rutte legden vertegenwoordigers van meer dan tachtig organisaties een bloemenkrans.