De kas ging niet op aan de partij, maar aan de crisis

De penningmeester van de Senioren Partij Maastricht sluisde jarenlang geld van de partijrekening naar zichzelf toe.

Het ging zo makkelijk. Minstens vijf jaar lang plunderde penningmeester Bien D. de kas van de Senioren Partij Maastricht (SPM). Negentig keer pinde ze bedragen voor dagelijks gebruik, vier maal boekte ze aanzienlijke bedragen over naar zichzelf en zeventien keer betaalde ze met partijgeld rekeningen van haar bedrijf. In totaal vloeide zo 38.600 euro naar haar toe. Het geld ging niet op aan luxe goederen, maar hielp volgens haar om tijdens de crisis het hoofd boven water te houden. Ze kampte destijds wel met een alcoholprobleem.

Gisteren stond D. (66) terecht voor de rechtbank in Den Bosch. Vorig jaar maart, vlak voor de gemeenteraadsverkiezingen, was de partijrekening leeg en biechtte D. haar geheim op. Ze vertelde eerst SPM-wethouder André Willems wat ze had gedaan en daarna tijdens een spoedvergadering de rest van de partij. Niemand had eerder iets gemerkt. De penningmeester kreeg eens per jaar bezoek van een kascommissie van de partij, maar daar heerste volgens officier van justitie Anja Kooij „een sfeer van ouwe-jongens-krentenbrood”.

Bij een kopje koffie presenteerde de penningmeester de cijfers die leken te kloppen als een bus. Niemand vroeg naar de bankrekeningafschriften om te controleren of de opgegeven saldi ook klopten met de echte tegoeden.

D. was al een kwart eeuw lid van de SPM en sinds 1998 penningmeester. Was ze niet al voor 2009 begonnen met frauderen, vroeg een van de rechters haar gisteren. „Dat weet ik niet meer”, antwoordde ze. De laatste vijf jaar liepen privé en partij echter geregeld door elkaar.

Toen de partij besloot van meerdere bankrekeningen terug te gaan naar één, stond een bedrag van twaalfduizend euro zomaar twee maanden geparkeerd op de privérekening van de penningmeester.

Na D.’s bekentenis tegenover de partij leek het er aanvankelijk op dat in stilte, zonder justitie, een regeling zou worden getroffen. Haar advocaat Ivo van de Bergh citeerde gisteren uit mailtjes in die periode waarin de toon nog allervriendelijkst was. Partijvoorzitter Penn begon zijn boodschappen aan de penningmeester nog met „Lieve Bien”. De partij deed een beroep op de zus van D. om haar uit de financiële problemen te helpen. Maar die wilde niet helpen.

De penningmeester zelf zag andere mogelijkheden. Ze wees erop dat ze ruimer bij kas zou komen te zitten dankzij de AOW die ze snel voor het eerst zou gaan ontvangen. Met de inkomsten van haar bedrijfje voor secretariële ondersteuning erbij zou dat mogelijkheden bieden om het geld in fases te retourneren aan de partij.

Maar zover kwam het niet. Volgens Van de Bergh omdat D. na de gewonnen verkiezingen en succesvol verlopen coalitieonderhandelingen „bij het oud vuil werd gezet” en met naam en foto in een artikel over de zaak in De Telegraaf terechtkwam. D. verloor klanten en wist dat daardoor de eerder besproken terugbetaling in termijnen onhaalbaar werd.

In de strafzaak tegen de Maastrichtse ligt er geen vordering van de SPM. De partij wil de bijna veertigduizend euro terug zien te krijgen via een civiele procedure. D. zegt nog steeds de intentie te hebben om terug te betalen, maar is nog bezig om haar „,zaken op orde te krijgen”.

Het OM eiste gisteren 180 uur dienstverlening en een voorwaardelijke gevangenisstraf van twee maanden. „Een relatief lichte straf”, omdat D. meewerkte aan het onderzoek, spijt betuigt en de kans op herhaling gering lijkt. Voor haar alcoholprobleem heeft D. een behandeling gehad. Haar wereld is wel een stuk kleiner geworden. Ze mijdt plekken in Maastricht, wordt op straat genegeerd door bekenden en haar kinderen hebben het contact verbroken. Alleen haar man („Hij wist ook van niets”) steunt haar nog.

Haar advocaat vond alleen een taakstraf passend. Hij verwees naar een uitspraak in een verduisteringszaak van vergelijkbare omvang, waarbij de fraudeur werd veroordeeld tot tachtig uur dienstverlening. De rechtbank doet op 17 september uitspraak.