Een beetje als de Oscars, daar word je prestigieuzer van

De film Gluckauf is tien keer genomineerd voor een Gouden Kalf, bleek gisteravond. De prijzen worden voortaan uitgereikt door een groep vakbroeders, zoals in Amerika.

Achter de schermen bij de film Prins Foto Dim Balsem

Het Limburgse streekdrama Gluckauf van Remi van Heugten heeft verrassend genoeg het hoogste aantal nominaties voor een Gouden Kalf in de wacht gesleept: tien stuks. Prins van debutant Sam de Jong en de André Hazes-biopic Bloed, Zweet & Tranen doen ook goede zaken met elk acht nominaties. De veteranen Mike van Diem met De Surprise en Alex van Warmerdam met Schneider vs. Bax volgen met zeven nominaties, Zürich, de arthousefilm van Sacha Polak krijgt er vier.

De nominaties voor de Gouden Kalveren werden gisteravond bekendgemaakt. Op 2 oktober worden ze in Utrecht uitgereikt op het gala waarmee het Nederlands Film Festival (NFF) wordt afgesloten. Dit jaar worden Gouden Kalveren voor speelfilms en lange documentaires voor het eerst verdeeld volgens het zogeheten Academy-systeem. Net als bij de Amerikaanse Oscars, Franse Césars, Duitse Lola’s en Britse BAFTA’s gaan de leden van de in 2013 opgerichte Dutch Academy for Film er voortaan over. Nederlandse filmprofessionals kunnen daar op voordracht lid van worden. Van de 465 stemgerechtigden hebben zich volgens het NFF 324 aangemeld om te stemmen.

Voortaan gaat het eerlijker

De Academyleden zijn, naar voorbeeld van Hollywood, georganiseerd in secties als acteren, regie, productie, camera of scenario. Die dragen de vijf kandidaten voor Gouden Kalveren in hun beroepsgroep voor: alle leden mogen daarna voor hun winnaar stemmen. Het nieuwe systeem moet Nederlands hoogste filmprijs aan meer prestige helpen. Omdat het moeilijk, zo niet onmogelijk is in de kleine Nederlandse filmwereld een onafhankelijke jury te vinden, wordt een jurykeuze wantrouwig onthaald en is het na afloop volop roddelen over verborgen belangen, koehandeltjes en agenda’s. Stemming door vakbroeders en –zusters is een keus voor kwaliteit, hoopt het Nederlandse Film Festival.

Geven deze nominaties daar al blijk van? In een jaar met opvallend veel sterke mannenrollen en weinig sterke vrouwenrollen blijken de acteurs te zijn gevallen voor Bloed, Zweet en Tranen, die liefst zes acteernominaties in de wacht sleept. En geld speelt kennelijk geen rol: kaskraker Gooische Vrouwen 2 wordt volledig genegeerd, vaderlandse epos Michiel de Ruyter behelpt zich met twee nominaties: beste regie en acteur (Frank Lammers). Toch kiest de Academy ook niet altijd voor slecht bezochte, kleine films zoals Gluckauf, dat maar 17.000 bioscoopkaartjes verkocht. Het door de filmkritieken hoog aangeslagen liefdesdrama Onder het Hart heeft slechts één kans op een Gouden Kalf (Kim van Kooten als beste actrice), terwijl het veelgeprezen filmdebuut Nena met lege handen achterblijft.

Vrouwenfilms vonden ze niks

Grosso modo valt op dat de Dutch Academy geen hoge dunk heeft van het artistieke peil van damesthrillers en romantische komedies, de populairste Nederlandse filmgenres van dit moment. Ook jeugd- en kinderfilms krijgen weinig nominaties: niks voor Wiplala, wat klein grut voor Het Leven volgens Nino, de Boskampi’s en Kidnep. Het kan daarbij een rol spelen dat weinig stemgerechtigden de tijd hebben alle speelfilms en documentaires te zien. Het NFF vraagt ze slechts een substantieel aantal speelfilms en documentaires te zien, en ook dat is lastig te controleren. Kinderfilms verdwijnen dan wellicht als eerste onder de radar.

En mogen ze ook op campagne?

En mogen filmbedrijven nu ook naar Hollywoodmodel campagnevoeren voor hun kandidaten? Het bestuur van het NFF waarschuwt voor ‘het ronselen van stemmen of het maken van of aanzetten tot het maken van stemafspraken’: zo behoudt het zich het recht voor om stemmers en uitslagen te diskwalificeren. Maar wat wel en niet mag, moet zich in de toekomst nog uitkristalliseren, zegt een woordvoerder van het NFF.