In de handen van smokkelaars gedreven

Er zijn vijf mannen opgepakt in verband met de dood van de 71 vluchtelingen die vorige week in Oostenrijk in een vrachtwagen werden gevonden.

De verdachten zouden onderdeel zijn van een internationaal misdaadsyndicaat.

Het Ooststation in Boedapest is een belangrijke transitzone voor vluchtelingen op weg naar West-Europa. Foto EPA / Zsolt Szigetvary

Met vijf zijn ze inmiddels, de arrestanten verdacht van betrokkenheid bij de dood van 71 vluchtelingen in een koeltruck die vorige week gevonden werd op de vluchtstrook van een Oostenrijkse snelweg. Gisteren meldde de Hongaarse politie de aanhouding van een Bulgaar, bovenop de vier mannen die een rechtbank in de stad Kecskemét zaterdagmiddag reeds verhoorde.

Die mannen – een 28-jarige Afghaan en drie Bulgaren van 29, 30 en 50 jaar – keken weg of bogen het hoofd terwijl de politie hen geboeid de rechtszalen binnenleidde. Zij verklaarden onschuldig te zijn aan mensenhandel, het misdrijf dat het Hongaarse Openbaar Ministerie hen ten laste zal leggen. Daarop staat een mogelijke gevangenisstraf van 16 jaar. De Oostenrijkse autoriteiten onderzoeken ondertussen hun betrokkenheid bij de dood van de vluchtelingen.

De verdachten zouden behoren tot een wijdvertakt internationaal misdaadsyndicaat, verklaarde Europol-directeur Rob Wainwright aan The Washington Post. „Het was een onmiddellijke hit in ons systeem.” Ook Gabor Schmidt, woordvoerder voor het OM, gebruikte zaterdag de term ‘misdaadsyndicaat’. Volgens Schmidt vertrokken de smokkelaars uit Kecskemét, dat tussen Boedapest en de Servische grens ligt, om vluchtelingen op te pikken in het grensgebied, waar ze donderdag ook gearresteerd werden. Eerder had Janós Lázár, stafchef van de Hongaarse premier Viktor Orbán, verklaard dat de kentekenplaat toebehoorde aan een Roemeens staatsburger uit Kecskemét. Die behoort vooralsnog niet tot de arrestanten.

Vast op het station

Op de trappen van het Ooststation in Boedapest, een belangrijke transitzone voor vluchtelingen op weg naar West-Europa, richtten vluchtelingen eind vorige week een herdenkingsplaats op voor de overleden vluchtelingen, met kaarsen, bloemen en een boodschap op een blad papier: „Europa: je hand is in bloed gedrenkt.” Volgens getuigen zijn het vooral Pakistanen die de kaarsen plaatsten.

Tamas Lederer (42), vrijwillig vluchtelingenhelper, is ervan overtuigd dat hij Pakistanen en Syriërs ontmoet heeft die zich aan boord van de truck bevonden. Die werd woensdag ook in Boedapest gesignaleerd vooraleer hij de grens met Oostenrijk overstak. „Een Syrisch gezin met twee of drie kinderen en een aantal Pakistaanse mannen waren hier maandag of dinsdag. Zij hadden mijn telefoonnummer doorgegeven aan hun families. Die belden me dat ze Hongarije reeds verlaten moesten hebben, maar dat ze hen niet meer konden bereiken.”

De Oostenrijkse politie verklaarde vrijdag een Syrisch identiteitsdocument te hebben gevonden in de koeltruck. Zij onderzoekt de telefoons van de slachtoffers en heeft een telefoonlijn ingericht voor de families. Daarop zouden reeds tientallen berichten binnengekomen zijn, aldus de Oostenrijkse krant Kurier. Forensische deskundigen in Wenen oefenden al een autopsie uit op zestien van de gevonden lichamen. De Oostenrijkse politie gelooft dat de 71 vluchtelingen, waaronder acht vrouwen en vier kinderen, gestikt zijn in de vrachtwagen.

In het Ooststation maakt een nieuwe ontwikkeling de vluchtelingen ondertussen onrustig. Tientallen politie-agenten sloten gisteren alle ingangen van het station af: alleen wie geldige identiteitsdocumenten had, kwam er nog in. Dat leidde tot protest onder de honderden mensen die tegen de wanden van het stationsgebouw en in de gangen richting metro kamperen in afwachting van transport naar West-Europa. De Hongaarse regering drijft hen in de handen van de smokkelaars, zeggen ze.

„Ik heb een treinticket voor Duitsland, maar ze laten me niet binnen”, zegt Akil, een Syriër met bandana, baseballpet en loshangende oordopjes van zijn koptelefoon. „Nu moet ik op zoek naar een taxi.” Vijfhonderd euro kost zo’n „gouden taxi” volgens een groepje Pakistaanse mannen die even verderop tegen een muur zitten. Ook zij raken het station niet binnen, zegt een van hen. En ook zij willen naar Duitsland, maar in een smokkelaarsauto stappen, doen ze niet: „Groot risico!”

De woordvoerder van de Hongaarse regering Zoltán Kovács vertelde vrijdag aan het Hongaarse weekblad HVG dat vluchtelingen zich niet hoeven bloot te stellen aan zo veel risico, maar dat ze gewoon in Griekenland, Servië of Macedonië kunnen blijven. In die doorgangslanden heerst geen oorlog, bijgevolg „kunnen we vanaf nu zeggen dat het gaat om mensen die gebruikt worden of zichzelf tot slachtoffers maken”.