Column

De beste televisie van de maanden juli en augustus

Foto VPRO

Dat in de zomer veel minder televisie gekeken wordt dan in de andere seizoenen, betekent meer herhalingen en vrijwel geen talkshows, nieuwe dramaseries of amusement van enige betekenis.

EénVandaag (AVRO-TROS) noodt gasten op een barbecue, NOS-correspondenten zenden een briefkaart. Juist uit die voorspelbare hoek kwam een voortreffelijke serie te voorschijn.

Je kunt de zomer ook zien als een luwte, waarin de omroepen nieuwe formats en presentatoren uitproberen. De speciaal voor dat doel ingestelde week 3LAB op NPO3 leverde dit jaar weinig meer op dan grove humor en onnozelheid. De enige uitzondering haalde wel meteen de top-5.

Ook Jinek (KRO-NCRV) mocht weer twee maanden kilometers maken, als vervanger van Pauw (VARA-BNN). De eerste maand leek het meer op een slappe zomerimitatie van DWDD, maar in augustus ging het ietsje beter.

Vaste waarden in de zomer, naast de vertrouwde sportevenementen, zijn de lange interviewprogramma’s. Na twee seizoenen de eerste onomstreden presentator van Zomergasten (VPRO) te zijn geweest, weerklonk nu toch ook kritiek op Wilfried de Jong. Maar dat kan ook te maken hebben met enige sleet op de tot nu toe onverslijtbaar geachte formule.

Voor het derde jaar portretteerde Linda de Mol in Linda's Zomerweek (RTL4) vijf maal twee interviewpartners. De kracht van dit programma zit vooral in de goede (beeld)research en de onverwachte combinaties, zoals prima ballerina Igone de Jongh met voetbaltrainer Louis van Gaal.

Op een zacht pitje sudderden de documentaires door deze zomer, met relatief veel buitenlandse aankopen en een enkele festivaltopper die voor een breed publiek te moeilijk wordt geacht. Dat lot trof Morgan Knibbes Those Who Feel the Fire Burning (2DOC/VPRO), een sensorische en hypnotiserende verkenning van de beeldenwereld van de vluchteling. Michiel van Erp nam het nationale rouwbeklag op zich met MH17: Het Verdriet van Nederland (VARA).

5 TreurTeeVee (VPRO). De enige parel in de modder van 3LAB; melancholieke tv-sketches van Circus Treurdier, ergens tussen de vroege Monty Python en de films van Roy Andersson in. Nog wat onbeholpen en gewaagd, maar ook de kijkers gaven het de hoogste waardering. Je moet hopen dat de zender dat signaal oppikt en in doodsnood niet nog dieper zakt.

4 Argos TV - Medialogica (HUMAN/VPRO). Durft bij het ontrafelen van recente mediarellen ook College Tour (NTR) of NRC Handelsblad te bevragen, wegens versoepeling van de eigen normen en prioriteiten: een podium geven aan knuffelcrimineel Willem Holleeder of mee buigen met de belangstelling van het publiek voor plegers van zedenmisdrijven.

3 Koken met Van Boven (VPRO). Er blijkt toch nog ruimte voor een kookprogramma dat in vorm en inhoud vernieuwend is. De onweerstaanbare lekkerbek Yvette van Boven stoeit duurzaam met lokale ingrediënten, maar jaagt ook op ganzen en kookt levende kreeften uit de gracht. Van de makers van De Taarten van Abel en Maarten's Moestuin.

2 Kijken in de Ziel: Rechters (NTR). Coen Verbraaks format van parallel gemonteerde, thematische interviews met prominenten uit een respectabele beroepsgroep is nog lang niet op. De zittende magistraten kennen we nog niet zo lang in de media; ze durven nu ook zichzelf te laten zien. Het leidde tot controversiële uitspraken, waar de PVV wel pap van lustte. Alleen de naar SBS6 overgestapte mr. Frank Visser (voorheen De Rijdende Rechter) toonde veel begrip voor de boze burgers.

1 Langs de Wolga: Het Rusland van Poetin (in Nieuwsuur, NOS/NTR). Zo kun je dus ook een zomerserie maken: de Russisch sprekende verslaggever Gert-Jan Dennekamp ging met zijn kleine crew mee op een riviercruise en stapte ook geregeld aan wal, om de nieren te proeven van ‘gewone Russen’, die normaal buiten ons zichtsveld verkeren. Het beeld is genuanceerd: er zijn milieuactivisten en kritische burgers, maar ook bewonderaars van de man die hun de Krim teruggaf. Uit de school van Saskia Dekkers’ Europa-reportages, maar nog preciezer en urgenter.