Ali’s onderbelichte linkervuist

Magnum-fotograaf

De foto van de rechtse directe van Muhammad Ali is beroemd. Op een oud contactvel zag fotograaf Thomas Hoepker recent dat hij ook Ali’s linkse had gefotografeerd.

Ali flirt met bakkersmeisje Belinda Boyd. De foto publiceerde Hoepker al eerder maar maakt nu deel uit van een fotoserie in zijn nieuwe boekBig Champ, Chicago, 1966.

‘Vorig jaar ging ik opnieuw door mijn contactvellen. Ik vond de opnames terug die ik in 1966 van Ali had gemaakt in Chicago. Op één van de foto’s poseert hij met zijn rechtervuist vlak voor de lens. Naast die opname stond nog een tweede foto met zijn linkervuist. Daar had ik eigenlijk nooit goed naar gekeken.”

Magnum-fotograaf Thomas Hoepker die op dit moment exposeert in galerie Camera Work in Berlijn met nieuwe foto’s van bokslegende Muhammad Ali, publiceerde recent Big Champ, zijn tweede fotoboek over de beroemde zwaargewicht uit Louisville. In zijn eerdere boek Champ (2012) bracht Hoepker al indrukwekkende zwart-witfoto’s bijeen waaronder die beroemde foto uit 1966 van Ali’s rechterhand. Toch bleef veel oud beeldmateriaal ongepubliceerd achter in de archiefdozen, waaronder die tweede vuistfoto. „Dat beeld was onderbelicht, bovendien zaten er krassen op het negatief. Ik denk dat ik er destijds zelfs een kopje koffie op had gezet.”

Toch besloot Hoepker dit keer het negatief eens wat beter te onderzoeken. „Ik maakte een scan en een print en werd verrast: ik zag een andere Ali. De foto van zijn rechtervuist toont hem als overwinnaar: de zelfverzekerde charmeur die het publiek voor zich wist te winnen. Maar de foto met zijn linkervuist toont Ali’s donkere, gevaarlijke kant: het beest dat je met één klap knock-out slaat.”

De linkervuist prijkt nu op de cover van Big Champ. En in dit fotoboek zijn een heleboel nieuwe beelden van de champ opgenomen. Te zien zijn onder meer een ontmoeting van Ali in Philadelphia met Elijah Muhammad, de leider van de Nation of Islam, foto’s van een titelgevecht in Londen in 1966 tussen Ali en de Britse zwaargewicht Brian London en een ijsetende Ali in zijn hotelkamer. „Mijn vrouw en ik werkten in de jaren zestig voor het Duitse tijdschrift Stern. In 1966 moesten we een reportage maken over een jonge, Amerikaanse bokser. We wisten niets van deze sport. Maar zodra we Ali in de ring zagen, begrepen we dat hij een uitzonderlijke figuur was. We hebben hem een week gevolgd, maar mijn vrouw moest wel op afstand blijven. Ali, die zich al had bekeerd tot de Nation of Islam, wilde niet gezien worden met een blanke vrouw die geen moslim is.”

Kort daarna fotografeerde Hoepker Ali opnieuw voor Stern in Chicago. Niet alleen schoot hij daar de inmiddels beroemde foto van Ali die met ontbloot bovenlijf in de lucht springt, ook maakte hij een hele fotoreeks van de bokser met kinderen op straat en op bezoek bij de lokale bakker. „We reden die week vaak rond in zijn auto. In de South Side stopte hij telkens bij de bakker. Ik vond het opvallend dat hij zoveel donuts kocht, het leek me niet erg gezond. Toen ik met hem naar binnen liep, begreep ik wat er eigenlijk aan de hand was. Hij was aan het flirten met het meisje achter de toonbank.”

Het bakkersmeisje heette Belinda Boyd. Een jaar later werd zij Ali’s tweede vrouw. Een verrassing voor Hoepker die Ali in 1970 opnieuw bezocht in zijn huis in Philadelphia. „Hij was in die tijd al een welvarend man: een Rolls-Royce in de garage, de huiskamer stond vol met goudversierde meubels. Terwijl ik Ali daar fotografeerde ging de deur ineens open en kwamen zijn vrouw en kinderen binnen. Tot mijn verbazing herkende ik het meisje van de bakker.”

In 1997 fotografeerde Hoepker de wereldberoemde bokser, die sinds de jaren tachtig lijdt aan de ziekte van Parkinson, voor het laatst. Hij bezocht Ali in Michigan waar hij een medaille ontving voor zijn werk met kinderen. „Hij herkende me niet meer. Ik had een boekje met oude foto’s meegebracht. Ik liet ze zien maar hij kon zich geen enkel moment herinneren. Treurig. Ik heb hem in 2012 nog gezien tijdens de Olympische Spelen maar ik zou hem graag nog één keer willen ontmoeten, maar zijn verblijfplaats wordt zorgvuldig geheimgehouden.”

Toch heeft Hoepker volgende maand een kans om Ali terug te zien. Dan is de bokslegende in Louisville aanwezig bij de jaarlijkse uitreiking van de Muhammad Ali Humanitarian Awards.

Hoe kijkt de fotograaf terug op zijn tijd met ‘The Greatest’? „Ali fotograferen is slechts één van de dingen die ik heb gedaan. Maar die fotoseries behoren wel tot mijn belangrijkste werk. Hij was een groot vechter en een uitzonderlijke man. Iemand die, met humor, fantastische uitspraken deed en rare gedichtjes bedacht. Maar hij was ook een lastig mens. De ene keer kon hij heel open zijn als ik hem fotografeerde, de andere keer was hij gesloten en afstandelijk. Hij heeft inderdaad twee verschillende kanten.”