VVD neemt afstand van biografie oud-partijvoorzitter Van Someren

De VVD neemt afstand van een in haar opdracht geschreven biografie over oud-partijvoorzitter en erelid Haya van Someren-Downer. De partij volgt daarin het voorbeeld van de zoon van Van Someren, die vindt dat schrijfster Alies Pegtel het NSB-verleden van de ouders van zijn moeder te sterk benadrukt.

Haya van Someren samen met Hans Wiegel tijdens een partijraad van de VVD in 1977. Foto ANP

De VVD neemt afstand van een in haar opdracht geschreven biografie over oud-partijvoorzitter en erelid Haya van Someren-Downer. De voorgenomen overhandiging van het eerste exemplaar van het boek tijdens een feestelijke jubileumbijeenkomst op 12 september aan premier Rutte gaat niet door.

De zoon van de in 1980 overleden Van Someren vindt dat schrijfster Alies Pegtel het NSB-verleden van de ouders van zijn moeder te sterk benadrukt in het boek en daardoor een scheef beeld is ontstaan. De VVD respecteert de houding van zoon Bart van Someren. Eerder had de partij historica Pegtel gevraagd het boek over Van Someren te schrijven ter gelegenheid van het veertigjarig bestaan van het naar haar vernoemde opleidingsinstituut van de partij. De VVD heeft zich garant gesteld voor de afname van 800 exemplaren.

NSB-verleden al eerder besproken

Overigens was het NSB-verleden van de ouders van Van Someren waarover de controverse nu is ontstaan reeds eerder bekend. In een in 1994 verschenen boek over haar, geschreven door de latere partijvoorzitter Jan van Zanen, komen de “NSB-sympathieën” eveneens aan de orde.

Het probleem van de familie met het boek is dat het oorlogsverleden van Van Somerens vader en moeder in de nieuwe biografie zo uitvoerig wordt behandeld. Volgens biografe Pegtel valt het NSB-verleden niet met een paar zinnen af te doen omdat de geschiedenis van haar ouders medebepalend is geweest voor Haya van Somerens eigen ontwikkeling. Pegtel:

“Ze werd vanwege het NSB-lidmaatschap van haar ouders door haar klasgenoten met de nek aangekeken. Door dat stigma is zij gevormd.”

In de biografie probeert Pegtel aan de hand van het verleden van haar ouders ook Van Somerens felle afkeer van communistische en socialistische totalitaire regimes te verklaren. Van Someren woonde tot haar28ste bij haar ouders die het kiesrecht na de oorlog enige tijd was ontnomen. Daarna heeft zij radicaal met hen gebroken.