Lagercrantz is doodsbang dat hij het minder doet dan Larsson

Een opgetogen David Lagercrantz tijdens de persconferentie in Stockholm (Foto ANP/EPA)

Vandaag komt in 25 landen Wat ons niet zal doden uit, het vierde deel uit van de populaire Millennium-reeks. Auteur David Lagercrantz sprak op een persconferentie over de angst dat zijn boek minder is dan de eerste drie boeken van Stieg Larsson.

Aan de vooravond van de publicatie hield Lagercrantz een persconferentie over het boek in Stockholm. Daar zei de auteur dat hij de tijdens het schrijven van het boek in “een manisch-depressieve staat verkeerde”, en dat hij “doodsbang is dat Wat ons niet zal doden zich niet kan meten met het werk van Larsson”.

Lagercrantz noemde het schrijven van het boek verder “de passie van zijn leven” en hij sprak de hoop uit dat het boek zal bevallen. “Ik droom soms dat ik Mikael Blomkvist ben. Hij is een geweldige kerel met goede waarden.”

De eerste drie delen van de Millennium-reeks werden geschreven door Stieg Larsson, een journalist die veelal schreef over rechts-extremisme. In 2004, dus nog voordat de serie internationale populariteit verwierf, stierf Larsson op 50-jarige leeftijd aan een hartaanval. De drie Larsson-boeken kwamen tussen 2005 en 2007 op de markt; er werden ongeveer 80 miljoen exemplaren van verkocht. De drie boeken werden later ook verfilmd. Lagercrantz, die eerder de biografie van voetballer Zlatan Ibrahimović schreef, werd ingeschakeld om het vierde deel van de Millennium-reeks te schrijven.

Er zijn veel mensen die uitgekeken hebben naar het boek, maar er is ook kritiek. Zo liet Nieuwsuur gisteren een aantal tegenstanders van de opvolging van Larsson aan het woord. Larssons weduwe Eva Gabrielsson is bijvoorbeeld geen voorstander.

“Hij zou dit verschrikkelijk hebben gevonden. Niemand mocht ooit aan zijn literaire werk komen. Je kunt de originele ideeën van de schrijver en zijn stijl niet zomaar kopiëren. De uitgeverij wil vooral geld verdienen.”

Ook sommige literaire critici hebben hun bedenkingen. Zo vindt recensente Lotta Olsson van de krant Dagens Nyheter dat je niet zo maar met de personages van een overleden schrijver aan de haal kunt gaan:

“Dan zou Odysseus van Homeros nu nog voortleven, of Pippi Langkous. De personages zijn nu juist klassiek geworden vanwege de unieke stijl van de schrijver en niet omdat ze eindeloos werden voortgezet door een andere schrijver.”

In april werd reeds de titel en de plot van Wat ons niet zal doden vrijgegeven:

“Het tijdschrift Millennium heeft nieuwe eigenaren gekregen. Boze tongen beweren dat Mikael Blomkvist zijn beste tijd heeft gehad. Lisbeth Salander is rusteloos. Ze neemt risico’s die ze normaal gesproken zou vermijden. Als Blomkvist een telefoontje van ene professor Frans Balder krijgt, hoopt hij met deze informatie de scoop te hebben die hijzelf en Millennium zo hard nodig hebben. Balder is een autoriteit op het gebied van kunstmatige intelligentie en zegt zeer gevoelige informatie te hebben over de Amerikaanse inlichtingendiensten. Hij voelt zich bedreigd en heeft haast om zijn verhaal te doen. Ook blijkt hij contact te hebben gehad met Lisbeth. Nog een reden voor Blomkvist om Balder op te zoeken. Maar de ontmoeting loopt niet zoals gepland.”

Een eerste recensie van het boek is bij de New York Times te vinden:

“Fans of Stieg Larsson’s captivating odd couple of modern detective fiction — the genius punk hacker Lisbeth Salander and her sometime partner, the crusading investigative journalist Mikael Blomkvist — will not be disappointed by the latest installment of their adventures, written not by their creator, Stieg Larsson (who died of a heart attack at the age of 50 in 2004), but by a Swedish journalist and author named David Lagercrantz. Though there are plenty of lumps in the novel along the way, Salander and Blomkvist have survived the authorship transition intact and are just as compelling as ever.”

Morgen in NRC een bespreking van Wat ons niet zal doden van Robert Gooijer.