Dit is een artikel uit het NRC-archief De artikelen in het archief zijn met behulp van geautomatiseerde technieken voorzien van metadata die de inhoud beschrijven. De resultaten van deze technieken zijn niet altijd correct, we werken aan verbetering. Meer informatie.

‘Private-equitywereld en ik staan nog ver uit elkaar’

Tweede Kamerlid PvdA

Met een 12-puntenplan wil de PvdA ‘de excessen’ van private equity aanpakken.

PvdA-Kamerlid Henk Nijboer: „ Ik ken geen sector die er zo van overtuigd is dat er niks misgaat.”
PvdA-Kamerlid Henk Nijboer: „ Ik ken geen sector die er zo van overtuigd is dat er niks misgaat.” Foto Olivier Middendorp

Vorig week donderdag deed de Nederlandse Vereniging van Participatiemaatschappijen (NVP) nog zo haar best om Henk Nijboer de zonnige van kant van de private investeringswereld te laten zien. Het PvdA-Kamerlid kreeg een rondleiding bij M&G in Assen, een middelgroot bedrijf dat sinds 2004 in handen van is van ‘private equity’. Boodschap: dankzij het kapitaal en de financiële kennis van private investeerders heeft het voormalige Muelink & Grol (196 miljoen euro omzet, 1.100 werknemers) kunnen uitgroeien tot succesvolle en winstgevende wereldmarktleider in rookafvoersystemen.

De excursie in Drenthe bracht de ontmoeting die in april niet plaats vond: tussen het Kamerlid en de eigenaar van M&G, investeringsmaatschappij Egeria. Dat fonds, tot begin dit jaar grootaandeelhouder van deze krant, weigerde bij een hoorzitting in de Tweede Kamer te verschijnen over hetzelfde onderwerp als de nota die de PvdA’er maandag publiceerde: „ongewenst sprinkhanengedrag” door investeerders „die alleen uit zijn op het snelle geld”. Egeria lag met de ondernemingsraad van NRC overhoop over onder meer een superdividend kort na een reorganisatie.

De NVP reageerde gepikeerd op Nijboers publicatie, die als subtitel meekreeg Einde aan de excessen. Het is „teleurstellend”, aldus een persbericht „dat hij grove onjuistheden verkondigt en stemming maakt over een sector die een zo belangrijke rol vervult in de Nederlandse economie.”

Wat onaardig om dit stuk een paar dagen na uw werkbezoek onveranderd te publiceren.

„Mijn initiatiefnota was vorige week al af. Hoewel ik het bezoek aan M&G beslist nuttig en interessant vond, zie ik dat de private-equitywereld en ik nog ver uit elkaar staan. Ik ken geen sector die er zo van overtuigd is dat er niks misgaat. Wie hen wijst op schadelijke praktijken krijgt te horen dat het in Amerika nog veel erger is.”

Het lijstje met bekende excessen is niet erg lang: V&D, Estro, Attero, Van Gansewinkel. Is het probleem maatschappelijk wel zo groot?

„Elk individueel bedrijf telt. En bij deze bedrijven werken duizenden mensen. Wie in handen is van private equity is afhankelijk van de grillen van een investeerder. Een aandeelhouder met een Angelsaksische inslag heeft het doorgaans niet goed voor met werknemers; die laat het financiële belang altijd leiden. Dat moeten wij als wetgever niet toestaan.”

Vandaar uw voorstel van 12 maatregelen. Hoe dwingend zijn die?

„Een deel ervan is een aanscherping van bestaande fiscale wetgeving om exorbitante schuldfinanciering te voorkomen. De wet dat een overname met maximaal 60 procent vreemd vermogen mag worden gefinancierd wordt gemakkelijk omzeild, zo begreep ik uit de hoorzitting in april. ”

Verwacht u veel steun voor uw voorstellen van Kamer en kabinet?

„Tegen het dichtschroeien van mazen in de wet, het versterken van de positie van de werknemers en private-equitybedrijven tot meer transparantie bewegen kan niemand zijn.”

Strengere regels voor investeerders is slecht voor het vestigingsklimaat, luidt het bekende tegenargument.

„Mijn voorstellen zijn gericht tegen excessen, niet tegen gezonde investeerders. Bedrijven gemakkelijk laten leegtrekken, dat is pas slecht voor onze economie. Ik denk dat we hiermee vooral schadelijke investeerders kunnen afschrikken.”

Er zijn dus ook goede voorbeelden van private equity. Doelt u ook op Egeria dat onlangs bijvoorbeeld een dochter van het failliete Imtech overnam en daarmee mogelijk 2.000 banen spaart?

„Ik erken volledig het belang van private investeerders in onze economie, vooral voor het mkb. Dat heeft het de laatste tijd lastig om aan groeikapitaal te komen. Het is goed dat er veel alternatieven bestaan voor bankfinancieringen.

„Over Imtech kan ik nog niet oordelen. Dat hangt af van de financieringsvorm, de werkgelegenheid en de toekomst van het bedrijf. Uiteindelijk is de vraag: is het bedrijf en daarmee de samenleving er beter van geworden?”