Wat lazen ze op vakantie

Illustraties Hajo

Is dat toeval? Halbe Zijlstra was deze zomer drie weken op vakantie op het communistische Cuba. En welk boek las VVD-fractieleider daar? The Fountainhead van Ayn Rand, een roman die geldt als de ‘bijbel’ van ultra-liberale kapitalisten. Zijlstra vond het een „fantastisch boek”.

Zijlstra is een van de politici die we aan het einde van het zomerreces vroegen welke boeken ze tijdens hun vakantie hebben gelezen. Sommigen van hen wilden niet meedoen, zoals de PvdA’ers Diederik Samsom en Lodewijk Asscher. PVV-leider Geert Wilders reageerde niet op onze verzoeken. En ook premier Rutte wenste zijn vakantieboeken niet prijs te geven. Vorig jaar nam hij nog een biografie van François Mitterrand mee.

Bij de politici die wel meededen, valt direct het verschil in aantallen boeken op. Sommigen, zoals minister Stef Blok (VVD), hielden het bij één boek. Anderen – bijvoorbeeld CDA-leider Sybrand van Haersma Buma – lazen een hele stapel.

Fictie is populairder dan non-fictie. Natuurlijk, sommige politici nemen een beetje huiswerk mee op vakantie. Zo las D66-leider Alexander Pechtold, nu al negen jaar in de oppositie, een informatief boek van PvdA’er Ed van Thijn over kabinetsformaties. Maar de meeste prominente Binnenhofbewoners stopten toch een roman, een thriller of een familiegeschiedenis in de koffer.

Je kunt onze nationale politici niet betichten van gemakzucht. Vaak lezen ze stevige werken. Minister Jet Bussemaker (Onderwijs, PvdA) koos voor een boek van filosofe Martha Nussbaum. SGP-leider Kees van der Staaij zette zich aan een Italiaans magnum opus van meer dan 1.300 pagina’s. En minister Lilianne Ploumen (Ontwikkelingssamenwerking, PvdA) nam de tijd voor een van de intieme romans van Nobelprijswinnaar Patrick Modiano.

Misschien wel het meest opvallend: onze toppolitici lezen bij voorkeur boeken die hun wereldbeeld bevestigen. Zie Zijlstra met The Fountainhead. Maar ook Jesse Klaver van GroenLinks, die over de grenzen van de globalisering las. Kampioen is SP’er Emile Roemer, met boeken over graaiende bankiers en vermogensongelijkheid, een boek van de linkse Griekse oud-minister Yanis Varoufakis en een anti-kapitalistisch traktaat van een Belgische socioloog.