Vandaag: het eerste concert van een Westerse band in Noord-Korea

De Noord-Koreatour van de Sloveense band Laibach is begonnen. Vandaag en morgen geeft de groep een concert in de hoofdstad Pyongyang voor zo’n duizend toeschouwers per show.

De band Laibach op 4 juli tijdens een optreden in het Sloveense Trbovlje. Foto AFP / Jure Makovec

De Sloveense band Laibach is vandaag zijn bezoek in Noord-Korea begonnen. Vandaag en morgen geeft de muziekgroep concerten in de hoofdstad Pyongyang, in het Kim Won Gyun-conservatorium, voor zo’n duizend toeschouwers per show. Het is de eerste keer dat een Westerse band in Noord-Korea optreedt.

Twitter avatar Laibach Laibach Informbiro Laibach DPRK Tour starts today!
Photo: Joerund F. Pedersen
#DPRK #laibach http://t.co/7R0qnyvLoq

Noord-Korea controleert de import van Westerse cultuur zeer streng, dus dat Noord-Korea de rockband toelaat is hoogst ongebruikelijk. In 2008 gaf het New York Philharmonisch Orkest nog een optreden en Amerikaanse basketbalspeler Dennis Rodman bezoekt het land regelmatig.

De aanleiding voor de uitnodiging van Laibach is de viering van het einde van de Japanse overheersing, zeventig jaar geleden. Vanwege dat heugelijke feit zette het land ook al de klok een half uur terug.

De concerten

De concerten werden mogelijk gemaakt door de Noorse regisseur Morten Traavik, die goede contacten onderhoudt met het regime. Hij zette al een internationale kunstacademie op in Pyongyang en organiseerde een evenement die was geïnspireerd op de massale spektakelchoreografieën tijdens de Pyongyang Mass Games:

Behalve hun eigen hits spelen de Slovenen ook nummers uit The Sound of Music en de lokale evergreen ‘Wij zullen de Paektusan beklimmen’ – over hoogste berg van het land die beschouwd wordt als de mythische geboorteplaats. Hier hun versie:

Naast Koreanen kunnen ook enkele buitenlanders een concert bezoeken, volgens de website van Laibach:

“Hoewel we zo veel mogelijk Koreanen de Laibach-ervaring willen geven, zijn we hard aan het werk om ook buitenlandse bezoekers te kunnen verwelkomen, onder het mom van broederschap en wederzijds begrip.”

De band

Laibach was voor de trip naar Noord-Korea al niet vrij van controverse. De band wordt sinds zijn oprichting in 1980 bekritiseerd om zijn toewijding aan het totalitarisme. De bandleden, inmiddels vaak van combinatie gewisseld, gebruiken tijdens hun concerten symbolen van dictatoriale regimes. Laibach is de Duitse benaming van hoofdstad Ljubljana.

Bij optredens wordt het podium – vol wapperende vlaggen met zwarte kruisen – soms opzettelijk hoger gemaakt: dan kan de band neerkijken op het ‘plebs’, dat dan met stijve nekken omhoog moet staren.

In plaats van interviews te geven, publiceerde Laibach voorheen liever paginalange manifesten die bol stonden van dubbelzinnigheden en ondoorgrondelijke despotenretoriek. Journalisten die er toch in slaagden die ene vraag te stellen, kregen altijd hetzelfde antwoord. “Wij zijn net zo fascistisch als Hitler een schilder was.”

Frank Provoost noemt Laibach in zijn artikel dat vorige week in nrc.next verscheen “eigenlijk helemaal geen band”:

Het is eerder een guerrillacel van het avant-garde kunstenaarscollectief NSK, dat staat voor Neue Slowenische Kunst. In 1992 riep de geruchtmakende beweging haar eigen virtuele staat uit.

Nu is de muziek van Laibach het beste te omschrijven als elektronische, industriële rock. Kille beats beuken als hamers op aambeelden en daardoorheen klinkt laag, monotoon gebrom of juist schelle zang. Nu, want net als samenstelling is de band vaak van stijl gewisseld. Luister en bekijk zelf de registratie van een concert in Ljubljana vorig jaar:

Met medewerking van Frank Provoost.