Nederlandse economie groeit minder snel door dichtdraaien gaskraan

Winkelend publiek in de Kalverstraat in Amsterdam. Foto ANP / Remko de Waal

Het kabinetsbesluit om de gaswinning in Groningen terug te schroeven trekt een zware wissel op de Nederlandse economie. Door de verminderde gasinkomsten is de economische groei vorig kwartaal namelijk teruggevallen tot 0,1 procent, zo maakte het CBS zojuist bekend. In het eerste kwartaal was dat nog 0,6 procent.

Twitter avatar WilliamsonChris Chris Williamson GDP in the #Netherlands also disappoints, up just 0.1% v consensus of 0.2% in Q2 https://t.co/GKwMhW74EV

Nu Nederland minder aardgas uit de grond haalt, kan het ook minder verkopen aan het buitenland. Tegelijkertijd werd er volgens de eerste schattingen van het CBS juist meer gas geïmporteerd. Die beide ontwikkelingen dragen negatief bij aan het bbp. Maar los van de verminderde gasproductie doet de Nederlandse economie het nog steeds goed, vindt het statistiekbureau.

Hoofdeconoom Pieter Hein van Mulligen van het CBS zei daarover tijdens een persconferentie in Den Haag:

“Het gaat goed met de Nederlandse economie, maar helaas valt groei dit kwartaal wat tegen. Er is 0,1 procent groei ten opzichte van het eerste kwartaal. Dat is een stuk lager dan voorgaande kwartalen, toen die een half procent of meer was. Er is één oorzaak. En die heet gas.”

Twitter avatar hellahueck Hella Hueck ‘Het terugschroeven van de gaswinning in Groningen kost ons dit kwartaal 0,5% groei’ zegt @phvmulligen #cbs

Economie sterk genoeg, maar geen extra begrotingsruimte

Volgens minister Henk Kamp (Economische Zaken, VVD) is de Nederlandse economie sterk genoeg om zo’n tegenvaller te kunnen opvangen. Hij zei tegenover persbureau ANP:

“De onderliggende groei blijft onverminderd sterk en onze economie is wendbaar genoeg om tegenvallers op te vangen. [De cijfers tonen] aan dat onze ondernemers concurrerend werken en producten en diensten aanbieden waar wereldwijd groeiende vraag naar is. Het geeft vertrouwen dat we in staat zijn om de Nederlandse economie versneld te laten doorgroeien.”

Minister van Financiën Jeroen Dijsselbloem liet in een reactie voor aanvang van de ministerraad weten dat geen extra ruimte is in de begroting, bovenop de 5 miljard euro waarop al gerekend werd. Tegenover persbureau ANP wees Dijsselbloem erop dat het begrotingstekort nog altijd moet worden teruggedrongen:

“Het kabinet wil de lasten fors verlagen en we mikken nu op 5 miljard om de lasten op arbeid te verlagen. Dat gaat lukken, maar mensen die denken dat er nog veel meer goed nieuws aankomt met extra uitgaven moet ik teleurstellen.”

Dijsselbloem kondigde wel aan te gaan kijken naar reparatie van de koopkrachtdaling van bepaalde groepen in de samenleving, zoals gepensioneerden en uitkeringsgerechtigden. Eerder deze week bleek uit de koopkrachtplaatjes van het Centraal Planbureau dat die groepen er als enige op achteruit gaan.

Consumptie en investeringen stegen

Afgezien van de gas nam de export van goederen en diensten juist toe, bleek verder uit de cijfers van het CBS. En ook de investeringen en de uitgaven van gezinnen leveren een positieve bijdrage aan de economie. Volgens het CBS is het bruto binnenlands product nu terug op het niveau van herfst 2008, het moment dat de economische crisis begon.

Die investeringen werden vooral gedaan in woningen en vervoersmiddelen. Zo kochten bedrijven tussen april en juni meer vrachtwagens en opleggers, maar werd er ook meer uitgegeven aan telecommunicatie en computerprogrammatuur. Consumenten gaven daarentegen meer uit aan elektrische apparaten en meubels.

Meer vertrouwen en meer werk

De groeiende consumptie hangt nauw samen het stijgende vertrouwen bij consumenten en het herstel van de arbeidsmarkt en de huizenmarkt, zo stellen de statistici. Het optimisme van gezinnen in de economie steeg vorig kwartaal namelijk naar het hoogste niveau in bijna acht jaar tijd. Ook de verkoop van huizen en de huizen prijzen trokken opnieuw aan.

Naast groeicijfers maakte het CBS vandaag ook cijfers over de arbeidsmarkt openbaar. Volgens het bureau zet het herstel ook daar door, met meer banen en meer vacatures. Zo nam het aantal beschikbare banen met 0,2 procent toe tot 9,9 miljoen. Ook de voorgaande vier kwartalen groeide het aantal banen.

Vooral voor uitzendkrachten meer werk

Die extra banen zijn echter bijna allemaal uitzendplekken, zo constateert het CBS. In een jaar tijd nam de werkgelegenheid in die sector met zo’n 63 duizend banen toe, een groei van meer dan tien procent. Ook in de handel en horeca nam de werkgelegenheid toe, terwijl in de zorg de hoeveelheid werk juist afnam.

Twitter avatar RobWitjes Rob Witjes Aantal banen in de sector zorg en welzijn daalt nu al negen kwartalen op rij, zo’n 65 duizend in 2 jaar tijd

In die sector nam het aantal openstaande vacatures juist wel toe, net als in de handel en de transport. Bedrijven zochten eind juni 131.000 werknemers of freelancers. Dat zijn er zesduizend meer dan in het eerste kwartaal van vorig jaar.