Hoeveel kosten die valse bankbiljetten ons?

Foto ANP/Tjapko de Heus

Vals geld dat zo goed nagemaakt is dat zelfs machines het niet meer herkennen: moet je je al zorgen gaan maken bij de pinautomaat? En wat kost dat valse geld ons eigenlijk? Vier vragen.

1. Hoeveel geld is vals?

Het aantal valse bankbiljetten dat wordt opgespoord, verschilt per jaar:


*aantallen van januari tot en met juni

In de afgelopen maanden werd 8 procent van alle valse eurobiljetten in omloop, aangetroffen in Nederland. In voorgaande jaren was dat aandeel iets kleiner, zo’n 5 à 6 procent. Tobias Oudejans van De Nederlandsche Bank:

“Waarschijnlijk heeft een bende weer zijn oog op Nederland laten vallen, maar eigenlijk weten we nooit precies waar het aan ligt.”

Opvallend is dat in Nederland de valse vijftigeurobiljetten het meest voorkomen, terwijl in Europa het briefje van twintig het vaakst nep is:

2. Is dat veel?

454.000 valse eurobiljetten in Europa, is dat nou veel? Eigenlijk niet. Het aantal valse biljetten is een schijntje van alle biljetten die in omloop zijn. Dat zijn er namelijk vele miljarden:

Hoeveel eurobiljetten in Nederland in omloop zijn, is niet precies bekend. Naar schatting zijn het er tussen de 350 en 450 miljoen.

3. Wat is het waard?

Vorig jaar werd in Nederland voor 2,4 miljoen euro aan vals geld gevonden. Het exacte bedrag dat winkeliers daardoor mislopen, is niet bekend. Volgens Detailhandel Nederland gaat het om een totale schadepost van enkele miljoenen per jaar.

Natuurlijk is dat een probleem, maar in vergelijking met bijvoorbeeld winkeldiefstal valt de schade door vals geld mee. Zogenaamde ‘derving’ door diefstal kost de winkelbranche per jaar 600 miljoen euro, zegt Detailhandel Nederland.

4. Moeten we ons zorgen maken?

Oudejans geeft toe dat bij DNB incidenten bekend zijn waarbij machines vals geld accepteerden:

“We ontkennen niet dat het gebeurt, maar er is geen sprake van een trend of een patroon.”

Volgens Oudejans worden die biljetten er uiteindelijk altijd door de bank uitgevist. Zo’n bericht moet dus niet al te alarmerend gebracht worden. Europol, dat zich bezighoudt met internationale opsporing van vals geld, bevestigt dit. Bij navraag laat Europol weten dat het gaat om zeldzame gevallen en dat bankautomaten de biljetten alsnog onderscheppen.

Wel is het zo dat valsmunters altijd nieuwe trucs verzinnen en bovendien beter worden in het namaken van geld. De Europese Centrale Bank blijft het ze moeilijk maken. Nieuwe biljetten van vijf en tien euro zijn al in omloop. In november volgt het nieuwe twintig-eurobiljet. Deze zijn allemaal voorzien van extra echtheidskenmerken, waaronder onzichtbare.

De nieuwe eurobiljetten (links) vergeleken met oude versie (rechts):