Moord kwam niet onverwacht

Vrouw beëindigt gewelddadige relatie, man gaat door het lint. En de politie onderschat de situatie.

Op 30 juli doet een 28-jarige vrouw uit Zevenbergen aangifte van bedreiging door haar ex-echtgenoot. Drie dagen later mailt ze de politie dat hij mogelijk een vuurwapen heeft. Dat heeft ze „van horen zeggen”.

De politie probeert de informatie te verifiëren. Ook haar 37-jarige ex uit Zevenbergen heeft aangifte gedaan, tegen haar, eveneens „in de sfeer van bedreiging”. Hij heeft een strafblad voor geweld, maar niet in huiselijke kring. Twee jaar geleden was hij betrokken bij een verkeersruzie, waarbij hij agenten beledigde.

Op 8 augustus maakt de vrouw nog eens melding van een mogelijk vuurwapen. Weer „van horen zeggen”.

Twee dagen daarna, rond tien over vijf ’s middags, wordt ze doodgeschoten. Ze zat in haar auto op de parkeerplaats voor het TweeSteden ziekenhuis in Waalwijk, waar ze werkte.

De politie is dan nog altijd bezig met het verifiëren van haar informatie. Een wijkagent boog zich nog over de zaak, maar voor hij daar goed en wel mee bezig was, was het te laat.

„Bijzonder spijtig”, zei plaatsvervangend korpschef Dick Schouten gisteren op een persconferentie in Oosterhout. „Op dat moment is de urgentie om op te treden onvoldoende ingeschat.” Als dat nodig is, en hij verwacht van wel, komen er excuses aan de familie van de vrouw. De Dienst Integriteit en Veiligheid onderzoekt de zaak. „Achteraf had ik liever gezien dat we huiszoeking hadden gedaan.”

Wat de politie niet besefte, is dat meer vrouwen aangifte hadden gedaan tegen deze man, allemaal „in de sfeer van bedreiging”. Voor zover nu bekend is, gaat het om zo’n vier aangiften vanaf 2013.

De zaak wordt bemoeilijkt doordat de informatie die de vrouw verstrekte niet „spijkerhard” is; het gaat om een gerucht. „Als de politie bij alle meldingen zonder onderbouwing van een mogelijk vuurwapen huiszoeking zou doen, zou het klachten regenen”, zei plaatsvervangend hoofdofficier Charles van der Voort gisteren. Ook helpt het niet dat zowel verdachte als slachtoffer aangifte deden. Dat komt vaker voor bij huiselijke ruzies. De twee hadden „een complexe” relatie.

Volgens Renée Römkens, directeur van kennisinstituut Atria en gespecialiseerd in geweld tegen vrouwen, volgt de moord het klassieke scenario: vrouw beëindigt gewelddadige relatie, man gaat door het lint. „Deze zaak illustreert op een tragische manier het onderliggende probleem van huiselijk geweld: het onder controle willen houden van je partner.” Volgens de meest recente cijfers worden in Nederland per jaar 35 vrouwen gedood door hun (ex)partner en 7 mannen.

In dit soort zaken is het risico op geweld juist groter, en niet kleiner, maar de politie schat deze „bekende dynamiek” vaak niet goed in, zegt Römkens. „Men denkt dat de man overstuur is door de scheiding en dat het wel los loopt. Er is onvoldoende deskundigheid.” In combinatie met het strafblad van de verdachte en eerdere aangiften tegen hem hadden „alle alarmbellen af moeten gaan.”

Ook de aangiften over en weer zijn volgens Römkens onderdeel van die dynamiek. „Door op hun complexe relatie te wijzen, wordt gesuggereerd dat waar twee vechten er twee schuld zullen hebben. Maar heeft de politie gekeken naar de reden van de man om aangifte tegen de vrouw te doen?”

D66 wil van minister Van der Steur van Veiligheid weten of de fouten te wijten zijn aan een capaciteitsprobleem bij de politie. De partij verwijst naar de moord op Els Borst, waarin de politie ook fouten maakte. De verdachte wordt vrijdag voorgeleid.