OM verwijst voor eerst in ‘MH17’ naar Boek-raket

Bij bergingsmissies zeven onderdelen gevonden, wellicht van raket.

De kans dat justitie kan bewijzen dat vlucht MH17 is neergeschoten door een Boek-raket neemt toe. De Onderzoeksraad voor Veiligheid heeft bij verschillende bergingsmissies in het gebied, waar het Maleisische vliegtuig op 17 juli vorig jaar is neergestort, zeven onderdelen gevonden die „zeer waarschijnlijk” van een luchtafweerraket afkomstig zijn en „wellicht” ook van het type Boek.

Volgens het Openbaar Ministerie kan nog niet worden geconcludeerd dat er een „causaal verband” is met de vliegtuigcrash maar kan er wel een „mogelijke link” worden gelegd met een Boek-raket als oorzaak van de crash boven de Donbas in Oekraïne.

Het is voor het eerst dat justitie in haar strafrechtelijke onderzoek naar de daders van de ramp zo expliciet zegt dat het plausibel is dat de MH17 is getroffen door een Boek-raket.

Het OM spreekt nog niet van verdachten. Maar „er zijn wel mensen waar we meer dan gemiddelde aandacht voor hebben”, aldus hoofdofficier Fred Westerbeke gisteren tegen het NOS Journaal. Volgens een woordvoerder van het landelijk parket was het gisteren een „geschikt moment” om naar buiten te treden met deze voorlopige conclusies over de brokstukken in de Donbas.

Het OM is met deze informatie naar buiten getreden in de week dat de Onderzoeksraad voor Veiligheid de eerste ontwerprapporten over de crash heeft besproken met alle landen die meewerken met het internationale onderzoeksteam JIT MH17. Russische experts waren maandag ook aanwezig bij dit overleg. Moskou kritiseert consequent het Nederlandse onderzoek.

Dat het rapport maandag ter sprake zou komen, was drie weken geleden in Kiev uitgelekt. Via televisiezender 112 Oekraïne liet onderminister Jelena Zerkal van Buitenlandse Zaken op 21 juli weten dat het technische onderzoeksrapport in concept gereed was. Op 10 augustus zouden de betrokken landen de „meer dan duizend pagina’s” van commentaar voorzien, zei Zerkal.

Het rapport van de Onderzoeksraad ligt sinds 2 juni in de deelnemend landen op tafel. De Russische regering keerde zich met een veto in de Veiligheidsraad tegen het voorstel van Maleisië om een speciaal VN-tribunaal in te richten voor de daders.

Het is onbekend of in het technische rapport van de Onderzoeksraad staat waar de Boek-raket is gelanceerd. Er zijn bronnen die zeggen dat de locatie exact is vastgesteld. Die precisie is van belang om te kunnen bewijzen wie er ‘aan de knoppen’ van de Boek zat. Rusland en Oekraïne beschikken beide over Boek-systemen. Als de plek van lancering ook door het JIT MH17 wordt aangetoond, staat vast of die op 17 juli 2014 al dan niet in handen was van de pro-Russische rebellen.