De koers van Tesla keldert: wat gaat er mis?

Foto EPA

De meeste bedrijven die duizenden euro’s verlies maken op elk product dat ze verkopen, houden het niet lang vol. En toch staat Tesla steevast in de lijstjes van meest bewonderde bedrijven ter wereld. De Amerikaanse fabrikant van populaire elektrische auto’s verloor het afgelopen kwartaal 47 miljoen dollar (43 miljoen euro) op 11.532 verkochte modellen: het legt dus per auto ruim 4.000 dollar toe.

Het bedrijf dreigt een deel van zijn glans te verliezen nu de beurskoers de laatste drie weken ongeveer 15 procent is gekelderd.

Tesla blijkt toch wat kwetsbaarder te zijn dan veel beleggers hoopten. Wat is er daar precies aan de hand? Drie problemen van Tesla Motors.

1. De lage olieprijs

Als olie zo goedkoop blijft als nu (ongeveer 50 dollar per vat in plaats van de 100 dollar die het vorig jaar nog kostte) is het voor elektrisch rijden lastiger concurreren met benzine. Automobilisten nemen namelijk toch vooral beslissingen met hun portemonnee.

2. Einde van subsidies

Elektrisch rijden is in veel landen zwaar gesubsidieerd. Ook in Nederland - een van de grootste afnemers van Tesla -  krijgen kopers van deze auto’s allerlei voordelen. Dat heeft de schatkist de afgelopen jaren vele honderden miljoenen euro’s gekost. Net als in veel andere landen nemen de bezwaren tegen het subsidiëren van luxe-auto’s (Tesla’s kosten meer dan 60.000 euro) hier toe. Daarom verdwijnt binnenkort een groot deel van de fiscale voordelen op elektrische auto’s. Het is zeer de vraag of elektrisch rijden populair blijft als het veel duurder wordt voor automobilisten. Zeker aangezien er wereldwijd nog wel vele miljarden aan subsidies gaan naar fossiele brandstoffen.

3. De kas raakt leeg

De kosten gaan in elk bedrijf voor de baten uit, maar Tesla maakt het wel erg bont. Door grote nieuwe investeringen in onder meer een enorme batterijenfabriek, een nieuwe soort batterij voor in huis (de Powerwall) en de ontwikkeling van nieuwe automodellen raakt het bedrijf snel door zijn geld heen. Tesla heeft nu zo’n 1,15 miljard dollar cash; vorig jaar was dat ruim 2,6 miljard. In dit tempo is het geld binnen een jaar op.

De kas kan allicht worden aangevuld na de lancering van de nieuwe Model X later dit jaar. In 2017 wil het bedrijf het derde model introduceren, de Model 3, die met een prijs van rond de 35.000 dollar veel goedkoper moet worden dan de huidige Tesla’s. Daarmee hoopt Musk een veel groter publiek te bereiken. Maar al voor die tijd moeten uitgaven en inkomsten meer in balans raken.

Ondanks de recente koersdaling is het aandeel Tesla de laatste drie jaar nog steeds ongeveer verachtvoudigd. Dat doen weinig bedrijven Tesla na.

Die hoge waardering komt voor een belangrijk deel voor rekening van de persoonlijkheid van Musk, die er zeer goed in geslaagd zichzelf neer te zetten als kampioen van duurzame energie. Maar dat doet ook de vraag rijzen of er de laatste jaren niet wat al te veel verwachting en hype in de beurskoers zijn geslopen. Musk weet goed hoe je aandacht genereert, maar een bedrijf dat zo afhankelijk is van het geloof in de topman, is ook kwetsbaar voor schommelingen.