De ‘dark side of the moon’, zoals je die nog nooit gezien hebt

Foto’s van de achterkant van de maan zijn zeldzaam. De maan draait namelijk net zo snel om de aarde als om zijn eigen as. Nu zijn er nieuwe foto’s. Niet eerder zagen we de hele achterkant van de maan in één beeld met de aarde.

Beeld DSCOVR / Rob Gutro en Mike Carlowicz

Hier zie je de dark side of the moon, een stuk van de maan dat vanaf de aarde nooit zichtbaar is. De maan draait net zo snel om de aarde als om zijn eigen as, dus we zien altijd overal op aarde dezelfde kant. Niet eerder zagen we de volledige achterkant van de maan in één beeld met de aarde. Aanschouw dit unieke photobombing-moment:

Lagrangepunt

De foto’s zijn in een tijdsbestek van vijf uur geschoten, op 16 juli 2015. De noordpool zit links. De satelliet bevindt zich op zo’n 1,5 miljoen kilometer van de aarde, vier keer zo ver als de maan.

De satelliet staat op precies die positie dat de camera constant een volledig verlichte aarde in beeld heeft. Hij zweeft namelijk in een zogenaamd Lagrangepunt, waar de aantrekkingskracht van de aarde en die van de zon elkaar precies uitbalanceren. De satelliet kan zo ‘stil’ blijven hangen.

DSCOVR

De foto’s zijn gemaakt door een NASA-camera op de satelliet Deep Space Climate Observatory (DSCOVR), een project van de NASA, de NOAA en de Amerikaanse luchtmacht. Deze satelliet waarschuwt ons vooral als zonnestormen op weg zijn naar de aarde. Echt gevaarlijk zijn die niet, maar elektronische apparaten kunnen er behoorlijk van in de war raken. Verder verzamelt de DSCOVR informatie over de ozonlaag, vegetatie en wolkvorming.

Twee weken geleden kwam de eerste foto een volledige aardbol van DSCOVR binnen, die begin juni honderd dagen na lancering bij het Lagrangepunt arriveerde.

EPIC

De camera op de satelliet is de Earth Polychromatic Imaging Camera, mooi afgekort EPIC. Deze 4 megapixel camera maakt bij elke opname tien foto’s achter elkaar in verschillende kleurenspectra, variërend van ultraviolet tot infrarood en de voor mensen zichtbare kleurenspectra van rood, groen en blauw.

Het is uiteindelijk de bedoeling dat dagelijks nieuwe foto’s beschikbaar komen, 12 tot 36 uur nadat ze zijn geschoten. De foto’s zullen op een special website vanaf september te zien zijn. EPIC zal ongeveer twee keer per jaar foto’s kunnen maken van de aarde en de maan samen.

Kraters

Maar dit is ook weer niet de allereerste foto van de achterkant van de maan. De Russen fotografeerden al delen van de achterkant in 1959 met de sonde Loena 3. Ook NASA’s Deep Impact bracht de maan en de aarde in hetzelfde frame van 50 miljoen kilometer afstand. Maar nu is het wel voor het eerst dat de volledige achterkant van de maan te zien is in één beeld met de aarde.

We leerden dat de achterkant van de maan heel anders is dan de voorkant. Zoals ook een beetje op de foto te zien is, bevat de achterkant van de maan vele kraters. Waarom dat precies is, weten wetenschappers niet. Daar komen we misschien pas achter in 2020, dan is China van plan een landing op de achterkant van de maan uit te voeren.

Foto DSCOVR / Rob Gutro en Mike Carlowicz

Onder de opvallendste karaktertrekken van de verre kant van de maan behoren de Mare Moscoviense linksboven en de Tsiolkovsky-krater linksonder. Foto DSCOVR / Rob Gutro en Mike Carlowicz