Column

Waar is de ‘seksrabbijn’ gebleven?

Wilt u mee naar een besnijdenis?” De vraag van Nachman – hij wil niet met zijn hele naam in de krant – overvalt me. „Eh, ja, natuurlijk”, stamel ik. „Waarom niet?”

„Om twee uur verzamelen bij de kosjere buurtsuper. Het is maar tien minuten lopen.”

Nachman (45) is volgeling van Eliezer Berland, beter bekend als ‘de seksrabbijn’. Ik belde eerder die ochtend op goed geluk bij hem aan in Amsterdam-Buitenveldert, benieuwd hoe het gaat met zijn leider. De van ontucht verdachte Berland had zich begin juli bij justitie moeten melden, maar is sindsdien spoorloos.

Waar de rebbe is? Nachman draait een sjekkie en plukt aan zijn lange, puntige baard. Een kennis van hem – ook volgeling van Berland – kijkt geamuseerd toe. „Niemand weet het. En ik wíl het ook niet weten. Als ik het wel zou weten, zou ik nu in tweestrijd zijn door uw vraag.”

Wie een middag met de volgelingen van Berland optrekt, waant zich in een andere wereld. Ze zijn niet allemaal luidruchtig en onverzorgd, zoals de media berichten. Wel excentriek. „Berland is half mens, half engel”, zegt de kennis van Nachman, een dertiger, die de rabbijn een half jaar geleden opzocht vanwege relatieproblemen. „Hij kon in mijn ziel kijken.”

De meeste volgelingen van Berland zijn sinds zijn verdwijning uitgeweken naar Israël of Oekraïne. Israël is de geboorteplaats van Berland, het land dat hem verdenkt van aanranding van drie vrouwen en ontucht met een minderjarige. In Oekraïne liggen de wortels van Breslov, de chassidische beweging waartoe Berland en zijn volgelingen behoren.

In Israël gaat het gerucht dat de rabbijn met een jacht naar Brazilië is gevlucht. Zijn volgelingen weten daar niets van of zijn goede acteurs. „Over twee maanden horen jullie waar ik zit”, zou Berland hun voor zijn verdwijning hebben beloofd.

Tot die tijd moeten ‘de Berlanders’ het doen met zijn boodschappen. Die worden verspreid door een Amerikaanse blogger en kunnen via een speciaal telefoonnummer worden beluisterd. Zijn uitspraken zijn cryptisch. Zo zei Berland half juli dat Joden zich nooit verloren hoeven te voelen. ‘Want de wereld is niet van God, maar God is de wereld’.

Heeft Nachman nooit getwijfeld aan de integriteit van zijn leider? „Nee. Ik ken hem al twintig jaar. Berland is niet geïnteresseerd in vrouwen. Zelfs met zijn eigen vrouw heeft hij geen seksuele omgang. Dat heeft zij zelf gezegd.”

De Israëlische autoriteiten zouden de kritische rabbijn monddood willen maken. En „hebzuchtigen” zouden een greep willen doen in de kas. „Berland heeft minstens tienduizend volgelingen”, vertelt Nachman. „Daar zitten ook miljonairs tussen. Velen geven geld voor lezingen, onderwijs en armenzorg. Wie houdt het overzicht?”

Na de besnijdenis zit ik aan tafel met een handvol volgelingen. Ik bedenk me dat Breslov wat weg heeft van een sekte: een van seksueel misbruik verdachte leider, ondoorzichtig financieel beleid... Nachman staart me aan, sprakeloos. „Bij een goed doel kan toch ook geld uit de kas worden gestolen? In die zin functioneren wij niet anders dan, zeg, een liefdadigheidsfonds voor zeehonden.”