‘Van verloren fiets resteert enkel stukje slot’

Honderden kunstenaars studeerden weer af deze zomer. Wie springt eruit? Vandaag Tim Kerkhof van de St. Joost in Den Bosch.

Detail installatie Verloren fietsen in Tim Kerkhofs wonderkamer.

Een wonderkamer vol vitrines met reeksen voorwerpen en een opmerkelijke voorliefde voor de grens tussen natuur en techniek. Tim Kerkhof ziet schoonheid in de spoelen van rood koperdraad in een opengewerkte dynamo. Hij is onder de indruk van opvallende schelpen en mineralen uit een groeve in het Zwarte Woud. En zijn hart gaat uit naar fluorkleuren.

Tim Kerkhof (28) speurt altijd de grond af, zo blijkt uit een van zijn vitrines op de examenexpositie van St. Joost in Den Bosch. Als een eigentijds neefje van Biënnalekunstenaar herman de vries toont hij onder andere een verzameling van steeds weer anders afgeknipte beugels van hangsloten, prachtig ritmisch opgesteld in vierentwintig lange rijen van acht.

Natuur en mens spelen in zijn ruimtevullende installatie een wedstrijdje. In kastlaatjes liggen prachtige stenen. Je twijfelt of ze echt zo uit de grond komen of dat iemand ze met goudkleurig metaal heeft versierd. In een andere vitrine liggen onderdelen van kleine uurwerken, soms met edelsteen. Daarvan weet je tenminste zeker dat het mensenwerk is.

Dat hij van die reeksen maakt komt door zijn ouders, zegt Kerkhof. Hij is opgegroeid tussen hun professionele verzamelingen van stenen, mineralen en fossielen. „Op vakanties gingen we vaak zoeken. Het is bij mij erg aangeslagen en ik gebruik het zoeken en verzamelen nu in mijn kunst.”

Zijn eerste verzameling was insecten en later volgden schedels. Hij verdiepte zich op de academie in de theorie van het verzamelen. Zo stuitte hij op de wonderkamers. „Ik onderzocht hoe wij waardes toekennen aan objecten. In mijn omgeving ging ik rondkijken zoals we vroeger op vakantie stenen en fossielen zochten. Vinden is een bijzondere ervaring. Via de Wunderkammer deel ik dat met anderen.”

Op de expositie stond een kabinet. Alles wat daarin stond bevatte calciumcarbonaat. „Het zit in stenen, botten, schelpen. Calciumcarbonaat heeft de verborgen eigenschap van fluorescentie.” Tim Kerkhof gebruikt dat door er uv-licht op te schijnen.

Andere verzamelreeksen hebben niet zo zeer een eigenschap als een vorm gemeen. Zoals een stuk van een motorblok dat net zo’n spiraalvorm heeft als de schelp die Kerkhof ernaast legde. „Ik vond ook een koelelement van een computerprocessor die overeenkomt met een stuk koraal. Dat geeft een associatie tussen een natuurlijke en een mechanische vorm.”

De verzameling van bijna tweehonderd kapotte fietssloten die hij vond bij het station van Eindhoven, ziet er indrukwekkend uit in hun ernstige vitrinekast. „Ieder slot representeert een verloren fiets”, zegt Kerkhof. „Het enige wat van een verloren fiets overblijft is zo’n stukje van het slot.”